# Darboux Integral 黎曼可積的條件很強:要任意滿足 $\|P\| < \delta$ 的分割 $P$,還要每個分割任取 $T$ 都要對。這件事情的另外一個角度就是這個定義很難用。有一個好一點點的,跟黎曼可積等價的條件,叫做*達布可積*: ## 定義 :::warning **Def (上和與下和)** 假定 $f$ 是一個 $[a, b]$ 上的有界函數。且: $$ P = \{x_0 \dots x_n\} $$ 是一個 $[a, b]$ 的 *partition*。則定義 $f$ 在這個分割上的 *upper sum* 為: $$ U(f, p) = \sum_{i = 1}^n M_i \Delta x_i $$ 其中: $$ M_i = \inf _{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x) $$ 而定義 $f$ 在這個分割上的 *lower sum* 為: $$ L(f, p) = \sum_{i = 1}^n m_i \Delta x_i $$ 其中: $$ m_i = \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x) $$ ::: 不難發現:對於某個 *partition* $P$,以及任意的 $T$,都有: $$ L(f, p) \leq R(f, P, T) \leq U(f, P) $$ 達布可積的直覺像是這樣:如果上和跟下和趨近相同的極限,那麼黎曼和就會被夾在中間而跟著收斂。因此,達布可積的定義: :::warning **Def (Darboux Integrable)** 假定 $f$ 是在 $[a, b]$ 間有界的連續函數。定義: $$ \begin{align} \overline I &= \inf_{P} U(f, p)\newline \underline{I} &= \sup_P L(f, P) \end{align} $$ 假定 $\overline I$ 與 $\underline I$ 滿足: $$ \overline I = \underline I $$ 則稱 $f$ 在 $[a, b]$ *Darboux Integrable* ::: 這邊 $\overline I$ 跟 $\underline I$ 都是良好定義的。理由是因為: $f$ 有界,所以存在 $M$ ,使得對於任意 $x \in [a, b]$,有: $$ |f(x)| < M $$ 因此,就可以用這個東西當作上和跟下和的一個上、下界: $$ -M(b - a) \leq L(f, P) \leq U(f, P) \leq M(b - a) $$ 接著直接套實數完備性,所以就有最小上界跟最大下界。 ## 觀察 這個定義看起來還是很長,不過有一些關鍵的觀察: :::danger **Observation (達布積分的觀察)** **點越多,上和越小,下和越大** 假定 $P$, $P'$ 是兩個 $[a, b]$ 的 *partition*,假定 $P'$ 是 $P$ 的 *refinement*,即 $P'$ 的分割點比 $P$ 還要多,則有: $$ \begin{align} U(f, P') &\leq U(f, P)\newline L(f, P') &\geq L(f, P) \end{align} $$ **所有的下和都比上和小** 對於任意 $[a, b]$ 的分割 $P, Q$,都有: $$ L(f, P) \leq U(f, Q) $$ **下和的上界不大於上和下界** $$ \underline I \leq \overline I $$ ::: **++證明:點越多,上和越小,下和越大++** 不失一般性,假定: $$ P' = P \cup \{x^*\} $$ 其中 $x^*$ 是一個不在 $P$ 裡面的點,並假定這個多出來的分割點 $x^* \in [x_{i - 1}, x_i]$。這個證明的直覺如圖中所描述: ![](https://i.imgur.com/iKmpwDJ.png) > 雖然看起來很直覺,不過各種上下標寫起來導致這個證明看起來很長。 首先可由 $\sup$ 的性質: $$ A \subseteq B \Rightarrow \sup A \leq \sup B $$ 以及,若 $A, B \in R$,且 $\lambda > 0$,則: $$ \sup \lambda A = \lambda \sup A $$ 因此有: $$ \begin{align} \sup_{x \in [x_{i - 1}, x^*]} f(x) &\leq \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)\newline \sup_{x \in [x^*, x_i]} f(x) &\leq \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)\newline \end{align} $$ 更進一步,考慮加入 $x^* - x_{i - 1} > 0$,且 $x_{i} - x^* > 0$。因為兩者均為正數,故左右同乘後,由上述性質知大小關係仍然相同。把他們塞回 $\sup$ 中。因此: $$ \begin{align} \sup_{x \in [x_{i - 1}, x^*]} f(x)(x^* - x_{i - 1}) &\leq \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)(x^* - x_{i - 1})\newline \sup_{x \in [x^*, x_i]} f(x)(x_i - x^*) &\leq \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)(x_i - x^*)\newline \end{align} $$ 左右相加。其中,右式因為性質的關係,有: $$ \begin{align} &\sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)(x^* - x_{i - 1}) + \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)(x_i - x^*)\newline =&(x^* - x_{i - 1})\sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x) + (x_i - x^*)\sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)\newline =&(x_i - x_{i - 1})\sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]}f(x) \newline =&\sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)(x_i - x_{i - 1})\newline \end{align} $$ 故左右相加之後,有: $$ \begin{align} \sup_{x \in [x_{i - 1}, x^*]} f(x)(x^* - x_{i - 1}) + \sup_{x \in [x^*, x_i]} f(x)(x_i - x^*) \leq \sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x)(x_i - x_{i - 1}) \end{align} $$ 因為兩個 *partition* 上下和之差,僅在 $[x_{i - 1}, x_i]$ 有所不同,因此: $$ \begin{align} U(f, P) - U(f, P') =&\sup_{x \in [x_{i - 1}, x_i]} f(x) (x_i - x_{i - 1}) \newline &- (\sup_{x \in [x_{i - 1}, x^*]} f(x) (x^* - x_{i - 1}) + \sup_{x \in [x^*, x_i]} f(x) (x_i - x^*))\newline \geq& 0 \end{align} $$ **++證明:所有的下和都比上和小++** 既然 $P, Q$ 都是 *partition*,且 $P \cup Q$ 同時是 $P, Q$ 的 *refinement*,那麼由前一個觀察可知: $$ L(f, P) \leq L(f, P\cup Q) \leq U(f, P\cup Q) \leq U(f, Q) $$ **++證明:下和的上界不大於上和下界++** 由前一個觀察可知:對於任意的 *partition* $P, Q$,有: $$ L(f, P) \leq U(f, Q) $$ 固定 $Q$,對於任意 $P$,每一個 $U(f, Q)$ 必定是 $L(f, P)$ 的一個上界。因此: $$ \sup_P L(f, P) \leq U(f, Q) $$ 但這樣就發現 $\sup_P L(f, P)$ 又剛好是個 $U(f, Q)$ 的一個下界,所以相較於 $U(f, Q)$ 的最小下界 $\inf_{Q}U(f, Q)$,有: $$ \sup_P L(f, P) \leq \inf_{Q}U(f, Q) $$ 而左式跟右式剛好就是 $\underline I$ 跟 $\overline I$ 的定義。故: $$ \underline I \leq \overline I $$ ## 等價敘述 有了上述這些觀察,就可以將達布積分的條件變成另外一個比較好用的敘述: :::danger 假定 $f$ 是一個 $[a, b]$ 上的連續函數。那麼: $$ \begin{align} &f \text{ Darboux integrable} \iff\newline &\forall \epsilon > 0.\exists P.U(f, P) - L(f, P) < \epsilon \end{align} $$ ::: 這個等價敘述的關鍵是「存在」。在黎曼可積的定義中,所有東西都是要求「所有的」東西必須滿足,比如說任何 $\|P\| < \delta$ 的 *partition*、某個 *partition* 下任取的 $T$ 等等。 這件事訴諸於 $\underline I$ 與 $\overline I$ 是某個最大下界與最小上界的本質。對於任意 $\epsilon$,可知: $$ \begin{align} \exists P_1&. U(f, P_1) < \overline I + \epsilon \newline \exists P_2&.\underline I - \epsilon < L(f, P_2) \end{align} $$ ==$\Rightarrow$==: 這時,取: $$ P = P_1 \cup P_2 $$ 由「達布積分的觀察」可以知道: $$ \begin{align} \underline I - \epsilon &< L(f, P_2) \leq L(f, P) \newline &\leq U(f, P) \leq U(f, P_1) < \overline I + \epsilon \end{align} $$ 因此: $$ U(f, P) - L(f, P) < 2 \epsilon $$ ==$\Leftarrow$==: 對於任意 $\epsilon$,都找得到 $P$,使得: $$ U(f, P) - L(f, P) < \epsilon \Rightarrow U(f, P) < L(f, P) + \epsilon $$ 接著用兩者的最大下界跟最小上界去夾: $$ \overline I < U(f, P) < L(f, P) + \epsilon < \underline I + \epsilon $$ 因此: $$ \overline I < \underline I + \epsilon $$ 故: $$ \overline I - \underline I < \epsilon $$ 因為 $\epsilon$ 是任取的,所以得證 $\underline I = \overline I$。 ## 引理 接下來的目標是「達布可積 $\iff$ 黎曼可積」。黎曼本身定義很強,所以推到達布相對容易; 但換句話說,達布推黎曼感覺就會麻煩一些,因為還要對於「任意」$\|P\| < \delta$。在達布可積中也都只有提到「存在」 $P$。所以中間需要一個引理來銜接: :::danger **Lemma** $$ \begin{align} &f \text{ is Darboux integrable} \iff \newline &\forall \epsilon > 0.\exists \delta > 0.\|P\| < \delta \Rightarrow U(f, P) - L(f, P) < \epsilon \end{align} $$ ::: 這個定理中,$\Leftarrow$ 是顯然:因為隨便挑一個 $\|P\| < \delta$ 的 *partition* 就推到達布可積的等價條件了。所以只要證明 $\Rightarrow$ 就好。 給定任何一個 $\epsilon$,達布可積的等價條件保證存在 $P' = \{x_1', x_2' \dots x_{n'}'\}$,使得: $$ U(f, P') - L(f, P') < \epsilon $$ 給定一個 *partition* $P$。考慮: $$ P^* = P \cup P' $$ 因為 $P^*$ 是 $P'$ 的 *refinement*,所以有: $$ L(f, P') \leq L(f, P^*) \leq U(f, P^*) \leq U(f, P') $$ 觀察 $U(f, P)$ 和 $U(f, P^*)$。因為每個 $[x_{i - 1}, x_i]$ 中都可能包含某些 $P'$ 中的點,這些點把每個 $[x_{i-1}, x_i]$ 又再分割成幾個子區間。就令 $[x_{i - 1}, x_i]$ 中的第 $j$ 個區間: $$ I_{ij} = [x_{i - 1}, x_i] \text{ 中的第 j 個區間} $$ 並且令 $n_i$ 為 $[x_{i - 1}, x_i]$ 中,這樣的子區間的數目; $M_{ij} = \sup_{x \in I_{ij}}f(x)$ 及 $m_{ij} = \inf_{x \in I_{ij}}f(x)$ 因此: $$ \begin{align} U(f, P) - U(f, P^*) &= \sum_{i = 1}^{n'} M_i \Delta x_i - \sum_{i = 1}^{n'}\sum_{j = 1}^{n_j}M_{ij}\Delta x_{ij}\newline &= \sum_{i = 1}^{n'}\sum_{j = 1}^{n_j}(M_i - M_{ij})\Delta x_{ij} \newline & \leq \sum_{i = 1}^{n'}\sum_{j = 1}^{n_j}(2M)\Delta x_{ij} = \sum_{i = 1}^{n'}(2M)\Delta x_{i} \end{align} $$ 現在宣稱這樣 $\delta$ 是: $$ \delta = \frac {\epsilon}{n' M} $$ 因為在這樣的狀況下,就有: $$ U(f, P) - U(f, P^*) \leq \sum_{i = 1}^{n'}(2M)\Delta x_{i} \leq 2 \epsilon $$ 類似地,有: $$ L(f, P') - L(f, P) \leq 2\epsilon $$ 因此: $$ \begin{align} &U(f, P) - L(f, P) \newline &= \underbrace{U(f, P) - U(f, P^*)}_{\leq\ 2 \epsilon} + U(f, P^*) - L(f, P^*) + \underbrace{L(f, P^*) - L(f, P)}_{\leq\ 2 \epsilon} \newline &< 5 \epsilon \end{align} $$ 其中,可以證明 $U(f, P^*) - L(f, P^*) < \epsilon$。因爲 $P^*$ 是 $P'$ 的 *refinement*,因此: $$ L(f, P') \leq L(f, P^*) \leq U(f, P^*) \leq U(f, P') $$ 但已知: $$ U(f, P') - L(f, P') < \epsilon $$ 故可知 $U(f, P^*) - L(f, P^*) < \epsilon$。由此得證。 ## 與黎曼可積等價 最後,要證明的是:黎曼積分與達布積分等價: :::danger 假定 $f$ 是 $[a, b]$ 上的連續函數,則: $$ \begin{align} &f \text{ is Riemann integrable} \iff \newline &f \text{ is Darboux integrable} \end{align} $$ ::: 這個證明中,「$\Rightarrow$」 看起來相對明顯:因為黎曼可積的定義中,保證 *partition pair* 可以任取,因此很直覺可以挑那些包含所有分割中,最大或最小值的點。唯一的問題是:達布積分的定義牽扯到 $\sup$ 與 $\inf$,而這些上界與下界並不總是在函數的值域中,所以要動一些手腳來解決這個小問題。 「==$\Rightarrow$==」: 假定黎曼可積,也就是對於任意 $\epsilon$,都存在 $\delta > 0$,使得: $$ \|P\| < \delta \Rightarrow |R(f, P, T) - I| < \epsilon $$ 關鍵細節是:$\sup$ 跟 $\inf$ 不一定會在裡面。所以要動一點手腳。 對於任意 $[x_{i - 1}, x_i]$,取 $t_i \in [x_{i - 1}, x_i]$,使得: $$ f(t_i) < m_i + \frac {\epsilon}{b - a} $$ 這樣的 $t_i$ 一定存在,因為 $m_i$ 是 $\inf$。類似地,取 $t_i \in [x_{i - 1}, x_i]$,使得: $$ M_i - \frac {\epsilon}{b - a} < f(t_i') $$ 這時: $$ \begin{align} U(f, p) - R(f, P, T') &= \sum M_i \Delta x_i - \sum f(t_i') \Delta x_i \newline &= \sum M_i \Delta x_i - \sum \left(M_i - \frac {\epsilon}{b - a}\right)\Delta x_i \newline &= \sum \left(\frac {\epsilon}{b - a}\right) \Delta x_i < \epsilon \end{align} $$ 類似地: $$ \begin{align} R(f, P, T) - L(f, P) < \epsilon \end{align} $$ 所以三角不等式一用: $$ \begin{align} &|U(f, p) - L(f, p)| \newline =& |\underbrace{U(f, p) - R(f, P, T')}_{< \epsilon} + R(f, P, T') - R(f, P, T) + \underbrace{R(f, P, T) - L(f, P)}_{< \epsilon}|\newline <& \epsilon + |R(f, P, T') - R(f, P, T)| + \epsilon \end{align} $$ 另外一方面,假定黎曼可積,因此存在 $I$,使得只要 $\|P\|$ 夠小,那麼這個 $P$ 下的任意 $T$,包含這邊的 $T$ 跟 $T'$,都有: $$ \begin{align} |R(f, P, T) - I| &< \epsilon\newline |R(f, P, T') - I| &< \epsilon\newline \end{align} $$ 所以再用一次三角不等式: $$ \begin{align} |R(f, P, T') - R(f, P, T')| &= |R(f, P, T') - I + I - R(f, P, T')| \newline &< |R(f, P, T') - I| + |R(f, P, T) - I| \newline &< 2\epsilon\newline \end{align} $$ 因此,只要 $\|P\|$ 夠小,就有: $$ |U(f, p) - L(f, p)| < 4\epsilon $$ 「==$\Leftarrow$==」 任務是:如果達布可積,那麼對於任意 $\epsilon > 0$,都存在 $\delta > 0$,使得: $$ \|P\| < \delta \Rightarrow |R(f, P, T) - I| < \epsilon $$ 套用上面的引理:對於任意 $\epsilon$,都存在 $\delta$,使得: $$ \|P\| < \delta \Rightarrow U(f, P) - L(f, P) < \epsilon $$ 但: $$ L(f, P) \leq R(f, P, T) \leq U(f, P) $$ 所以就有: $$ U(f, P) - L(f, P) < |R(f, P, T) - I| < \epsilon $$