# Plan przygotowania do biegu 24h — Źródło Prawdy ## Marcin, M49, 64 kg | PZLA MP 24h (start open, poza klasyfikacją MP), Pabianice, 30.05.2026 --- ## Spis treści 1. [Parametry liczbowe — tabela celów](#sekcja-0) 2. [Plan treningowy — 33 dni do startu](#sekcja-1) 3. [Trening żywienia — „gut training"](#sekcja-2) 4. [Ostatni tydzień (T-1) i doba startu](#sekcja-3) 5. [Taktyka biegu — tempo i strategia](#sekcja-4) 6. [Żywienie podczas biegu](#sekcja-5) 7. [Kofeina — kiedy i ile](#sekcja-6) 8. [Suplementacja](#sekcja-7) 9. [Sprzęt i obuwie](#sekcja-8) 10. [Support — plan operacyjny Piotrka](#sekcja-9) 11. [Red flags — kiedy przerwać](#sekcja-10) 12. [Mity do odrzucenia](#sekcja-11) 13. [Tematy do weryfikacji](#sekcja-12) 14. [Pytania do ustalenia z Marcinem](#sekcja-13) 15. [Rzeczy, co do których jeszcze nie ma pewności](#sekcja-14) 16. [Źródła kluczowe](#sekcja-15) 17. [Odpowiedzi na komentarze Marcina (24.04 + 26.04.2026)](#sekcja-16) 18. [Luki do uzupełnienia — obszary do rozpisania](#sekcja-17) ⚠️ *fizycznie w pliku PRZED sekcją 15 — porządek scalony w v3.1* --- **Cele dystansowe** (po weryfikacji w research): - **A-goal (realistyczny)**: **200–215 km** (top 10 open, walka o podium kat. M40 = 40–49 lat) - **B-goal (pewny)**: **180–195 km** (zdrowe ukończenie, bez niepotrzebnego ryzyka) - **Stretch goal (20–30% szans)**: **220–230 km** (tylko jeśli wszystko idealnie) > **Uwaga o klasyfikacji MP**: Marcin startuje w tym samym biegu (UltraPark Weekend 8), ale **poza klasyfikacją MP PZLA**. Konsekwencje: brak wymogu licencji PZLA, brak konieczności zaświadczenia od lekarza sportu (wystarcza zaświadczenie od lekarza rodzinnego + ubezpieczenie startowe). **Silnie zalecane mimo braku wymogu formalnego**: świeże ECG spoczynkowe + próba wysiłkowa dla M49 startującego 24h [EBM — La Gerche 2012 nt. arytmii w ultra u masterów]. Kategoria wiekowa w biegu open to **M40 (40–49 lat)**, nie M45–M50 jak w niektórych DUV statystykach. **Modele predykcyjne** (4 niezależne zbliżające się do tego samego zakresu): - **Knechtle 2011 equation** (PB 177 min, najdłuższy 160 km): **206 km** — zaniżone dla doświadczonego ultrasa - **Pabianice 2020** (100 km @ 9:49, ta sama pętla, średnie tempo 7:00–7:30/km dla 24h): **190–205 km** - **DUV M45–M50, PB 2:55–3:00, debiut 24h**: typowy zakres **170–200 km**, 220+ wymaga 3–4 lat treningu ultra-pętlowego - **🆕 Ruda 2023** (135,73 km / 12h, stadion tartanowy 400 m): po korekcie na asfalt → **~200–215 km**. Szczegóły sekcja 16.1. - **PB maraton × 5.0** (heurystyka praktyczna [PRAKTYKA], Koop 2021 — **NIE** Bossi 2017, który jest studium pacingu, nie predyktorem): 2:57 × 5 = 14:45 → **195–210 km** **Wniosek:** wszystkie modele zbiegają się w **A-goal 200–215 km**. Stretch 220+ poza zasięgiem statystycznym dla profilu Marcina, ale możliwy w idealny dzień. **Wniosek strategiczny**: cel **200 km jest realistyczny, 210–215 km osiągalny przy dobrym dniu**, 220+ to stretch zależny od żołądka/pogody. **Nie palić 210 dla szansy na 230**. **Dokument** zsyntetyzowany z 6 niezależnych analiz LLM + research weryfikacyjny [R] 23.04.2026 + aktualizacja 24.04.2026 o komentarze Marcina + pogłębiony research literaturowy (3 rozbieżności modeli) + **rewizja v3 27.04.2026** (audyt literatury 5 błędów, 4 sprzeczności wewnętrzne, struktura, weryfikacja Strava — zob. stopka). **Oznaczenia dowodów**: **[EBM]** RCT/meta | **[OBSERWACJA]** badania obserwacyjne | **[EKSTRAPOLACJA]** pokrewny obszar | **[PRAKTYKA]** konsensus trenerski | **[DO WERYFIKACJI]** słabe dowody. --- <a id="sekcja-0"></a> ## 0. Parametry liczbowe — tabela celów | Cel (km) | Okrążenia | Tempo brutto (z postojami) | Tempo netto biegowe (~6% na stopy) | Komentarz | |---|---|---|---|---| | **180 km** (B-goal dolny) | 104 | 8:00 min/km | ~7:30 min/km | Bezpieczne ukończenie; B-goal pełen 180–195 km | | **200 km** (A-goal dolny) | 116 | 7:12 min/km | ~6:45 min/km | Realistyczny cel A 200–215 km, top 10 open | | **220 km** (stretch dolny) | 127 | 6:33 min/km | ~6:10 min/km | Stretch 220–230 km; 20–30% szans, tylko idealny dzień | | **230 km** (stretch górny) | 133 | 6:15 min/km | ~5:53 min/km | Tylko jeśli wszystko idealnie | - Pętla: 1725,51 m, asfalt płaski, Park Wolności Pabianice - Zapotrzebowanie energetyczne: **7500–9000 kcal/dobę** - Czas do startu: **33 dni** od dnia 27.04.2026 (start 30.05.2026); **41 dni** po maratonie PB (2:57 z 19.04.2026) - Support: brat Piotrek, solo, bez doświadczenia w roli supportera - Temperatura: prognoza dzień 15–22°C, noc 8–13°C (możliwy deszcz) **Uwaga strategiczna [R]**: Cel 220–230 km jest w praktyce nieosiągalny bez wcześniejszej bazy 24h. Marcin nie startował w 24h, ale ma **bliski format** — bieg 12h Ruda Śląska 2023 na stadionie tartanowym (135,73 km, świetny punkt referencyjny, ale asfalt w Pabianicach obciąży mięśnie bardziej). Dystans 200–220 km jest już znaczącą eskalacją obciążenia względem najdłuższego wysiłku (160 km Rumia, ale tam trail i 22:44). **Nie palić 220 dla 30% szansy na 230**. > **🆕 Precedens deprywacji snu — Ultra Way Stary Wilk 100 km+** (16.01.2026, start **21:00**, elapsed time **15:48:17**, dystans **103,09 km** [oficjalna trasa "100 km+"], 6. miejsce 🥉, źródło: Strava ID 17079069822): Marcin biegł całą noc (21:00–12:48 dnia 17.01 = ~16h w tym ~7h w oknie nocnym 22:00–06:00), **zgłosił brak problemów z brakiem snu**. To realny pozytywny marker dla pierwszej nocy w Pabianicach (godz. 16–24 biegu = 23:00–07:00). ALE — **Stary Wilk 16h ≠ 24h Pabianice**: na Starym Wilku Marcin startował świeży, w Pabianicach w pierwszą noc wbiegnie po ~14h biegu, drugie 8h (07:00–15:00 dnia 31.05) to okno REM rebound z innymi wyzwaniami. Pozytywny marker, ale nie zwalnia z protokołu sleep banking + kofeinowego. --- <a id="sekcja-1"></a> ## 1. Plan treningowy — 33 dni do startu (od 27.04.2026) ### Logika periodyzacji (consensus) Po świeżym PB maratonu nie buduje się dodatkowej bazy. Trzy cele okresu: 1. **Regeneracja pomaratońska** (10–21 dni u M45+). [GB] cytuje Wiewelhove et al., 2015, *PLoS One*; [CB] Barnes & Kilding, 2014; [GD] Knechtle et al., 2011, *Ir J Med Sci* **[EBM]**. 2. **Specyficzna adaptacja do 24h**: bieg nocny, monotonia pętli, pełny protokół żywienia. 3. **Gut training** — największa dźwignia (consensus wszystkich 4). ### 🆕 Tygodniowe objętości — DOPASOWANE DO PROFILU MARCINA (zaktualizowane 26.04) **Kluczowy kontekst (ujawniony przez Marcina 26.04):** - Bazowa objętość ~60–70 km/tydz, 4 treningi/tydz przed maratonem PB 2:57 - Easy tempo naturalne ~5:00/km - Maraton PB 2:57 osiągnięty na takiej objętości — co jest zgodne z literaturą (sub-3 sweet spot to 50–70 mi/wk = 80–113 km/wk; krzywa benefitu objętości się **załamuje** powyżej, [analiza 119k maratończyków RunnersConnect](https://runnersconnect.net/sub-3-marathon-training/), [meta-analiza 92 sub-elite plans Sports Med Open 2024](https://link.springer.com/article/10.1186/s40798-024-00717-5)) **Konsekwencja:** pierwotny plan (szczyt T-4 = 80–105 km) był **+14–50% nad bazową objętością**. To zbyt agresywna eskalacja dla M49 — ryzyko kontuzji, niedotrenowanie regeneracji. Plan zaktualizowany do **realistycznej eskalacji 10–20% nad bazą**: | Tydzień | Faza | Objętość ZAKTUALIZOWANA | Notki | |---|---|---|---| | T-6 (22–28.04) | Regeneracja post-maratońska | **25–35 km** | 5–6 dni full rest po maratonie 19.04 → easy 30–40 min × 3 | | T-5 (29.04–05.05) | Powrót do bazy + gut training | **55–65 km** | Pierwsza pełna struktura, wszystkie biegi w temp easy ~5:00/km, 1× medium run z fuelingiem | | T-4 (06–12.05) | Szczyt objętości + nocny long run | **75–85 km** | Maks +15% nad bazą. Kluczowy long run 35–40 km (sobota, pobudka 2:00) + B2B niedziela 15–18 km | | T-3 (13–19.05) | Race-specific + delikatny taper | **55–65 km** | Last long run 25–30 km dwufazowy (race-fueling test), redukcja objętości | | T-2 (20–26.05) | Głęboki taper | **35–45 km** | -40% vs T-4, intensywność zachowana (krótkie strides) | | T-1 (27–31.05) | Tydzień startowy | **15–20 km** + start | 3–4 lekkie biegi 4–5 km, ostatni 2 dni rest | **Uzasadnienie:** sub-3 marathoner z 70 km/tydz = wysoki VO2max + ekonomia; +30 km/tydz daje minimalny zysk (Luke Humphrey curve flat) ale +ryzyko kontuzji. M49 po maratonie PB = wysokie ryzyko niedoregenerowanego EIMD. Dla 24h kluczowy gut training i pacing, nie objętość. Eskalacja 70 → 85 = +21% mieści się w bezpiecznym 10–20%. Pełne uzasadnienie EBM: sekcja 16.21. Taper: redukcja objętości o 40–60% przy zachowaniu intensywności — Mujika & Padilla, 2003, *Med Sci Sports Exerc*; Bosquet et al., 2007 **[EBM]**. ### Kluczowy long run — ostatni naprawdę długi trening > **Werdykt**: kluczowy long run w **T-4 sobota (~09.05)**, 35–45 km, maks. 6h, z **nocnym elementem** (start 20:00 lub pobudka 2:00). **Odpowiedź Marcina (23.04)**: pora snu ~23:00 → pobudka 2:00 w T-4 = optymalne okno nadiru. **[PRAKTYKA]** Koop 2021. ### 🆕 Tempo long runa — ZAKTUALIZOWANA odpowiedź (po korekcie Marcina 26.04) **Korekta krytyczna:** Marcin maraton biegł **4:13/km** (PB 2:57). Według Daniels' VDOT ~65: easy/long 4:46–5:30/km, marathon pace 4:13/km, threshold 3:55–4:05/km. Wcześniejsza rekomendacja "easy 5:30–6:00 + bloki 6:15–6:45" była **zbyt konserwatywna** — dla Marcina to powerwalk, nie bieg. Tempo docelowe 24h (6:15–6:45/km) to wyłącznie strategia na zawody, NIE tempo treningowe. **Zaktualizowana tabela tempa:** | Typ long runa | Tempo | Cel treningowy | |---|---|---| | **Easy long run** (T-6 do T-4) | **5:00–5:30/km** (konwersacyjne, ~65% VO2max — Daniels easy) | Aerobowa baza, mitochondria, gut training @ ~60% VO2max (Costa 2017 RCT) | | **Kluczowy long run T-4** (35–40 km, sobota nocna): **dwufazowy** | Pierwsze 25–30 km: **5:00–5:30/km** (Marcina naturalny easy) + Ostatnie 10–15 km: **5:30–5:55/km** (race-fueling test pace, ~75% MP) | Test gut pod podwyższonym przepływem do mięśni vs jelit. [Costa 2017](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28177715/) + [Stellingwerff 2012](https://worldathletics.org/download/download?filename=7306a4e3-7227-4016-8d25-c34110751292.pdf) | | **B2B nocny** (T-4 niedziela 6:00, 15–18 km) | **5:30–6:00/km** | Symulacja zmęczonych nóg, gut tolerance pod fatigue | | **Medium runs tygodniowe** (12–18 km) | **5:00–5:30/km** | Utrzymanie ekonomii, nie forsować po-maratonowo | | **Strides 4–6 × 100 m** (1× tygodniowo, T-5 do T-2) | ~3:30–4:00/km | Zachowanie szybkości neural, niskie obciążenie EIMD | **Fueling przez całość long runa**: 80–90 g CHO/h (Dzik 1:0.8 + woda). ### Elementy specyficzne (consensus wszystkich 4) - **Bieg nocny** z czołówką — minimum raz w T-4 lub T-3 - **Pełny protokół żywienia** na każdym long runie od T-5 - **Bieg na pętli** ~1,7 km (lub symulacja) — trening monotonii mentalnej - **Siłownia/mobility** 2×/tyg. do T-3, potem tylko mobility. Gehring et al., 2023, *J Strength Cond Res* — siła u masters redukuje ryzyko kontuzji **[EBM]** - **Zero siłowni z obciążeniem** od T-2 --- <a id="sekcja-2"></a> ## 2. Trening żywienia — „gut training" ### Dlaczego to priorytet #1 (consensus wszystkich 6 źródeł) Transportery SGLT1 (glukoza, limit ~60 g/h u nietrenowanego) i GLUT5 (fruktoza, limit ~30 g/h) są plastyczne — regularne eksponowanie na wysokie CHO zwiększa ich liczbę i aktywność. Jeukendrup, 2014, *Sports Med* — „A Step Towards Personalized Sports Nutrition" **[EBM]**. Costa et al., **2017**, *Appl Physiol Nutr Metab* (nie 2020, jak błędnie cytuje [GŻ]) — 2-tyg. protokół 90 g/h podczas biegu redukuje objawy GI i malabsorpcję **[EBM]**. [GŻ, GB] dodają ostrzeżenie: jeśli Marcin spróbuje na MP wziąć 90 g/h bez treningu — DNF w 10. godzinie z biegunką. Incydencja GI symptoms u 161-km finiszerów (Stuempfle & Hoffman 2015, *J Sports Sci*, Western States — **NIE Costa 2020**, atrybucja w wcześniejszych wersjach była błędna): **96% jakaś forma GI distress, 43,9% finiszerów z wpływem GI na wynik, 23% DNF z powodu nudności/wymiotów** [OBSERWACJA]. ### 3-warstwowy protokół gut training (synteza [CŻ] + research) **Warstwa 1 — Codzienna dieta wysokowęglowodanowa (NOWY element, kluczowy)** Baza adaptacji transporterów SGLT1/GLUT5. Cox et al., **2010**, *J Appl Physiol* 109:126–134 — 28 dni diety z wysokim CHO availability zwiększyło utlenianie egzogennej glukozy z 54,6 g do 63,6 g, czyli o **~16%** (zaokrąglone w niektórych meta-analizach do ~13%, ale dane surowe dają 16,5%) **[EBM, n=16 kolarzy]**. **Aktualny konsensus 2024–2026** (Scrivin et al., 2023, *Sports Med*, systematic review): **8–12 g CHO/kg/d przez ostatnie 2 tygodnie** daje mierzalne efekty. Poniżej 7 dni = minimalny efekt u trenowanych. Dla Marcina (64 kg): **510–770 g CHO/dzień** w T-3 i T-2. > 💡 **Zaktualizowana rekomendacja** (różni się od wcześniejszej wersji): > - **T-6 do T-4**: 6–8 g/kg/d = **385–510 g CHO/d** (baseline wysoki, buduje transportery) > - **T-3 do T-2**: 8–10 g/kg/d = **510–640 g CHO/d** (zagęszczanie transporterów przed szczytem) > - **T-1 (ładowanie)**: 10–12 g/kg/d = **640–770 g CHO/d** przez 36–48h przed startem > > **Do ustalenia z dietetykiem**: czy Marcin już je 6+ g/kg/d, czy trzeba go stopniowo zwiększać (nagły skok z <4 g/kg/d na 10 g/kg/d = biegunka) **Warstwa 2 — Long runy z węglowodanami w trakcie** - Minimum **3–5× w tygodniu** jednostki >60 min z dawką docelową (standardowy protokół w literaturze: 5 sesji/tydz. × 2 tyg.; brak RCT porównującego 2 vs 5 sesji). Protokół Costa: **30 g CHO co 20 min = 90 g/h** [EBM] Martinez IG, Mika AS, Biesiekierski JR, Costa RJS. 2023. *Sports Medicine* 53(6):1175–1200. DOI: 10.1007/s40279-023-01841-0 - Mechanizm: tolerancja GI + upregulacja transporterów SGLT1/GLUT5 + centralna desensytyzacja **Warstwa 3 — Progresja dawki** Nie zaczynaj od 90 g/h. Progresja: 60 → 80 → 90 → 100 g/h na kolejnych long runach. Jelita potrzebują ~2 tyg. dostosowania, pełna adaptacja 4–6 tyg. (Russo et al., 2023, *Sports Med*, systematic review **[EBM, ale niska jakość dowodów]**). ### Docelowy pułap dla Marcina > **Werdykt**: celować w **90 g CHO/h** jako docelowy pułap treningowy, opcja 100–110 g/h w pierwszych 8h biegu jeśli jelita to udźwigną. NIE celować w 120 g/h stale. Tiller 2019 **[EBM]**. ### Progresja przez 5 tygodni | Tydzień | Cel CHO/h na long run | Proporcja G:F | Uwagi | |---|---|---|---| | T-6a | 30–40 g/h (symboliczne) | — | Start gut training, nie test | | T-5 | **60 g/h** | Czysta glukoza lub brak F | Sobotni long 25–28 km | | T-4 | **80 g/h** | **1:0,8 glu:fru** (kluczowe powyżej 60 g/h) | Long 35–40 km, test górnego limitu | | T-3 | **90 g/h** | 1:0,8 | Long nocny, pełny protokół startowy | | T-2 | 90–100 g/h | 1:0,8 | Czwartkowy 12–14 km — ostatni test jelit | | T-1 | Redukcja | — | Zero nowych produktów | **Proporcja 1:0,8 glu:fru powyżej 60 g/h — consensus literatury** (nie tylko LLM-ów): dual-transport pathway. Podlogar et al., 2022, *MSSE*; King et al., 2018, *MSSE* — utylizacja 1,5 g/min przy 1:0,8 vs 1,2 g/min przy 2:1 **[EBM]**. Viribay et al., 2020, *Nutrients* 12:1367 — 120 g/h vs 60 g/h zmniejsza uszkodzenia mięśni w górskim maratonie **[EBM, ekstrapolacja na 24h]**. *Uwaga: część LLM-ów cytowała 2:1 jako alternatywę — to standard z lat 2010-tych, zastąpiony przez 1:0,8 w nowszej literaturze.* ### Kolejność testowania źródeł CHO 1. Żele jednoskładnikowe (bazowy test) 2. Żele multi-transportable: Maurten 100, SiS Beta Fuel 40 g, Precision Fuel 30 3. Napoje izotoniczne 6–8%: Maurten 320 Drink Mix, SiS Beta Fuel 80, Tailwind 4. Realna żywność (od godziny 6–8 biegu): biały ryż z miodem+solą, bułka pszenna+miód, banan, pierogi ruskie (testowane wcześniej), rosół, odgazowana cola 5. Kapsułki solne: SaltStick Fastchews (100 mg Na), Precision PH 1500 (760 mg Na/tab) **Zasada żelazna**: żadnych nowych produktów od T-3 w górę. „Nothing new on race day" — Tiller et al., 2019, *JISSN*, DOI: 10.1186/s12970-019-0312-9 **[EBM]**. [GB] dodaje: nie kupować żeli z expo w przeddzień startu, nie używać rosołu z nieznanej kostki. --- <a id="sekcja-3"></a> ## 3. Ostatni tydzień (T-1) i doba startu ### Taper T-1 (27–31.05) — consensus wszystkich 4 - Objętość 15–25 km przez cały tydzień (20–30% tygodnia szczytowego) - Wtorek: 6–8 km + 4×100 m strides - Środa: 4–5 km + 3–4×100 m strides (tzw. „opener") - Czwartek: off / dojazd do Pabianic - Piątek: off, organizacja logistyki - Strides utrzymują wzorzec neuromięśniowy bez obciążenia (Mujika & Padilla, 2003) **[EBM]** ### Ładowanie węglowodanów (consensus wszystkich 4) **Protokół bez deplecji, 36–48h przed startem** — stary protokół Astranda z deplecją to mit. Bussau et al., 2002, *Eur J Appl Physiol* — 36h z 10 g/kg/d daje identyczną superkompensację glikogenu bez ryzyka zmęczenia **[EBM]**. Burke et al., 2011, *J Sports Sci* — potwierdzenie 10–12 g/kg/d **[EBM]**. Dla Marcina (64 kg): **640–768 g CHO/dzień przez 2 dni** (Czwartek 28.05 + Piątek 29.05). | Dzień | CHO (g/kg) | CHO łącznie | Uwagi | |---|---|---|---| | Czw 28.05 | 7 g/kg | 448 g | Baseline wysoki, normalna dieta + więcej ryżu/pieczywa | | Pt 29.05 | **10–12 g/kg** | **640–768 g** | Właściwe ładowanie | | Sob 04:00 (posiłek) | 2 g/kg | 128 g | 3h przed startem | **Dieta low-residue (ubogoresztkowa) od czwartku** (consensus wszystkich 4): błonnik <10–15 g/dzień. Biały ryż, biały chleb, makaron jasny, banan, ziemniaki, soki, płatki kukurydziane. Eliminacja strączków, kapustnych, pełnego ziarna. [GB] wskazuje: redukuje masę kałową o 1–1,5 kg, drastycznie zmniejsza ryzyko GI distress w trakcie biegu. **Ważna uwaga fizjologiczna** (dodane przez [GB, GD]): 1 g glikogenu wiąże ~3 g wody. Marcin może ważyć 65,5–66,0 kg w piątek wieczorem — to pożądana hiperwolemia glikogenowa, NIE puchnięcie. Waga spada w trakcie wyścigu. **Nawodnienie T-1** (consensus): 35–40 ml/kg/d + dodatkowy sód (lekko przesolone zupy) dla optymalizacji objętości osocza. Hoffman et al., 2015, *Sports Med* **[EBM]**. Nie „wodować" się na siłę — ryzyko dilucyjnej hiponatremii przed startem. ### Sen w T-1 (consensus wszystkich 4) **Najważniejszy sen to ten z czwartku na piątek** — noc przedstartowa i tak będzie zła (kortyzol/stres). Sleep banking — Fullagar et al., 2015, *Sports Med*, DOI: 10.1007/s40279-014-0260-0 **[EBM]**. ### Kofeina w T-1 > **Kofeina T-1 — rozstrzygnięte (patrz sekcja 6 i 16.7)**: Marcin jako habitualny consumer (3 kawy/d) utrzymuje normalne nawyki do T-2, opcj. redukcja do 2 kaw w T-1. **Bez wash-outu** — Carvalho 2022 obala mit o zmniejszonej skuteczności u habitual user. Kawa rano w dniu startu: 200 mg 45–60 min przed. **Alkohol**: 0 ml od minimum 7–10 dni przed startem. Zaburza fazę REM i syntezę glikogenu. Burke et al., 2003, *J Appl Physiol* **[EBM]**. ### Posiłek przedstartowy (sobota 04:00) — consensus wszystkich 4 - Pobudka ~04:00, posiłek 3 godziny przed startem - **2 g CHO/kg ≈ 128–130 g CHO**: biały ryż + miód + bułka pszenna + banan + 200 ml wody z elektrolitami - Niska zawartość błonnika i tłuszczu. Thomas et al., 2016, *ACSM Position Stand* **[EBM]**; Rothschild et al., 2020, *Nutrients* **[EBM]** - Płyny: 5–7 ml/kg ≈ 350–450 ml - **30–60 min przed startem**: 1 żel (25 g CHO) + 300 ml wody z 500 mg Na - **Wstrzymanie płynów 60–90 min przed startem** — opróżnienie pęcherza ### Rozgrzewka (consensus) Minimalna: 5–10 min marszu, 3–5 min lekkiego truchtu, 4×50–100 m strides, mobilność bioder. **Pierwsze okrążenie pełni funkcję rozgrzewki** — pętla zaczyna się od luzu. --- <a id="sekcja-4"></a> ## 4. Taktyka biegu — tempo i strategia ### Co mówi najważniejsze badanie (Bossi 2017) — ZWERYFIKOWANE w research **Bossi AH, Matta GG, Millet GY, et al. „Pacing Strategy During 24-Hour Ultramarathon-Distance Running". Int J Sports Physiol Perform. 2017;12(5):590–596** — 501 zawodników z 5 edycji 24h Rio de Janeiro. Kluczowy wynik, często mylnie interpretowany w LLM-outputach: > **„The fastest runners start at LOWER relative intensities and display a more even pacing strategy than slower runners."** Czyli: **najszybsi startują bliżej tempa średniego, NIE szybciej od słabszych**. [GT] twierdził coś odwrotnego — błąd interpretacji. Grupy (średnie wyniki): G1 **180,5 km** / G2 **142,4 km** / G3 **122,1 km** / G4 **97,2 km**. Grupa G1 w 1. godzinie leciała ~141% tempa średniego (spadek do 70% w godz. 23 — ~30% spadek). **Im płaska krzywa, tym dalszy wynik** (odwrotna korelacja start pace vs total distance). ### Tempo startowe — rozstrzygnięcie sporu > **Werdykt**: Bossi 2017 + Decoding Ultramarathon 2024 *Sports Med* — elita startuje 5–8% powyżej średniej tempa docelowego; amatorzy 15–25%. **NIE kopiować procentów Sorokina** (319 km, start 88% średniej) — Marcin nie ma jego VT2. > > **Rekomendacja zweryfikowana**: > > | Cel | Średnia tempa (brutto) | Optymalne tempo startowe (godz. 0–4) | % średniej prędkości (Vavg) | > |---|---|---|---| > | 200 km | 7:12/km (8,33 km/h) | **6:30–6:45/km** (8,89–9,23 km/h) | **107–111% Vavg** (start o 7–11% szybszy) | > | 220 km | 6:33/km (9,16 km/h) | **6:00–6:15/km** (9,60–10,00 km/h) | **105–109% Vavg** (start o 5–9% szybszy) | > | 230 km | 6:15/km (9,60 km/h) | **5:50–6:00/km** (10,00–10,29 km/h) | **104–107% Vavg** (start o 4–7% szybszy) | > > *Bossi 2017 mierzy "% średniej prędkości" (Vavg = total distance / 24h). G1 elity startowała ~141% Vavg, kończyła ~70% Vavg (~30% spadek). Marcin powinien startować bliżej elity (105–110%) niż amatorów (115–125%).* > > **Nie startować na 5:30/km chyba że celujesz 240+ km** (czego Marcin nie ma prawa zakładać bez bazy 24h). > 🆕 **Empiryczny dowód z Ruda Śląska 2023 — Marcin ma udokumentowaną tendencję do zbyt szybkiego startu**: w biegu 12h poszedł pierwsze 50 km @ ~4:55/km (laps 1–5 ze Stravy) przy średniej całości 5:18/km — ~8% za szybko. Efekt: systematyczny crash od 80. km, tempo spadło do 6:00–6:12/km w 3. tercji, HR opadała 145→115 (central fatigue). Bossi 2017 to teoria — Ruda 2023 to dane Marcina. **Zegarek z alertem tempa (dolnym i górnym) jest obowiązkowy od 1. okrążenia.** Piotrek powinien znać docelowe tempo i móc powiedzieć "za szybko" w pierwszej godzinie. > > ⚠️ **Uwaga o "konsensusie LLM"**: ta rekomendacja (start 6:30–6:45/km dla 200 km) jest **konserwatywniejsza niż propozycje 3 z 6 LLM-ów**, które sugerowały 5:50–6:00/km dla A-goal. Werdykt został podyktowany **empirią Marcina** (Ruda 2023 + DNF Kaliska 2022 — patrz sekcja 16.12), nie konsensusem teoretycznym. Bossi 2017 wspiera tę decyzję populacyjnie (im płaska krzywa, tym dalszy wynik), ale to dwa case'y własne są decydujące. ### Pacing — co jest pewne (consensus wszystkich 6) - **Pozytywny split jest nieunikniony i optymalny** — Bossi 2017; Knechtle et al. 2019, *Front Physiol* **[OBSERWACJA]**. Nawet Sorokin zwalnia: według **DUV statistik** (oficjalne IAU) WR Verona/Lupatotissima 17–18.09.2022 = 319,614 km, splity: **100 km @ 6:49:12 (4:05/km), 12h @ 170,953 km (4:13/km średnio), drugie 12h = 148,661 km (4:51/km średnio)**. Spadek tempa średniego między półkami 12h ~15%, między 1. sotką a 2. połową ~19%. **Sam Sorokin w wywiadzie iRunFar („No Limits", 2022) przyznał: „my pacing tactics were bad, I began too fast"** — to mocniejszy argument za konserwatywnym startem niż Bossi. **[EBM/oficjalne]** — [DUV runner=439692](https://statistik.d-u-v.org/getresultperson.php?runner=439692). Nikt nie biega 24h równym tempem. - **Negatywny split jest nierealistyczny** (wyjątek: Nick Coury 2021, jeden na pokolenie) - **Cel**: jak najpłaska krzywa pozytywnego splitu. Spadek <20% od godz. 1 do godz. 24 = poziom elity amatorskiej - **Walk-through-aid** ≠ pit-stop. Walk-through-aid to 15–30 s marszu co okrążenie przy strefie supportu (bidon, żel, łyk bulionu) — **ruch nie ustaje**. Szczegóły w protokole run/walk poniżej. Łącznie ~30–60 min marszu, ale to NIE są postoje. - **Realne pit-stopy** (zatrzymanie się): planowo **4–8× w 24h**, łącznie ~20–40 min postojów — wliczone w tempo brutto. Scenariusz referencyjny: - 2× zmiana butów (godz. 8 i 16), ~3–5 min każda - 1–3× toaleta, ~2–3 min każda - 1–2× zmiana warstw/przebranie (wieczór, noc), ~3–5 min każda - 0–2× interwencja nieprzewidziana (GI, pęcherz, dłuższy odpoczynek), 5–10 min - W godz. 18–24h postoje mogą być nieco dłuższe (np. ciepły bulion na stojąco, przebranie), ale **wciąż rzadkie — nie co okrążenie** - **Empiria Marcina — Ruda Śląska 2023**: elapsed = moving time = 12:00:00, zero zarejestrowanych postojów w 12h (jedzenie/picie "w locie"). Dla 24h zakładamy realnie 4–8 postojów, bo zmiana butów/warstw jest nieunikniona. - **Nie siadać** (wyraźnie [GB]: „krzesełko to pułapka"). Siadanie tylko na zmianę butów lub interwencję medyczną ### EIMD — kluczowy limiter w 24h (nowy koncept z research) **Decoding Ultramarathon 2024, *Sports Medicine*** — muscle damage (EIMD) jest **głównym limiterem w długich ultra**, ważniejszym niż VO2max czy żywienie. Mechanizm: - Każdy krok = ~2,5× masa ciała ekscentrycznie na jedną stopę - Przy szybszym tempie: większa amplituda rozciągania, większa siła na lądowanie - CK (kinaza kreatynowa) rośnie **nieliniowo** z intensywnością — po 8h biegu w 5:30/km Marcin miałby uszkodzenia równoważne 3 maratonom, mając przed sobą jeszcze 16h - Ortenblad et al. 2013, *J Physiol* — lokalna deplecja glikogenu w **triadach** (sprzężenie wapniowe) następuje PRZED ogólną deplecją → „ściana" w ultra nie jest stopniowa, jest nagła. Szybki start wyczerpuje triad-glycogen szybciej. **Konsekwencja praktyczna**: każda sekunda wygrana w pierwszych 6h kosztuje 3–5 sekund w godz. 18–24. Ryzyko EIMD → prewencyjne marsze (patrz niżej). ### Strategia Run/Walk — ROZSTRZYGNIĘTA > **Brak RCT** dla run/walk vs ciągły bieg w 24h. Konsensus rozsądny: **walk-through-aid od 1. okrążenia** — to NIE Galloway 9/1. Praktyczna konieczność dla setupu z niedoświadczonym supportem (Piotrek) + reset bioder i wzorca ruchu. > > **Protokół rekomendowany**: > 1. **Od 1. okrążenia**: 15–30 s energicznego marszu przy strefie supportu przy każdym okrążeniu = ~5% czasu w marszu. Jesz/pijesz, podajesz bidon — ruch nie ustaje > 2. **Po każdym solidnym posiłku** (bułka, pierogi): 2 min marszu → redukuje GI distress (mniej „jostling" żołądka) > 3. **Co 2h: 1 pełne okrążenie marszem** (~15 min) → reset bioder, łydek, wzorca neuronalnego. **Kluczowe dla M49 — masters mają wyższe ryzyko tendinopatii Achillesa na monotonii pętli** > 4. **Po godz. 16 biegu**: dodaj 30 s marszu na każdej połowie pętli (~co 5 min biegu) > > Sumarycznie: ~10% marszu w 1. połowie, ~20% w drugiej (łącznie ~15% — tłumaczy różnicę między tempem biegowym a brutto). > > **NIE Galloway 9/1 ze sztywnym timerem** — Marcin ma profil, w którym ciągły bieg w adekwatnie wolnym tempie jest ekonomiczniejszy (9 min @ 5:50 + 1 min marszu @ 7:00 = ~6:00/km, a on może ciągnąć 6:00 ciągle). ### Przykładowy plan pacingu dla celu 200 km (core) oraz 220 km (A-goal) **Cel 200 km** — tempo biegowe ~6:35/km, brutto 7:12/km: | Godzina biegu | Pora dnia | Tempo biegowe | Tempo brutto | Skumulowany dystans | |---|---|---|---|---| | 0–6h | 07–13:00 | 6:30/km | 6:45/km | ~53 km | | 6–12h | 13–19:00 | 6:40/km | 7:00/km | ~105 km | | 12–18h | 19–01:00 | 7:00/km | 7:30/km | ~153 km | | 18–24h | 01–07:00 | 7:30/km | 8:00/km | **~198–205 km** | **Cel 220 km** (A-goal stretch): tempo biegowe ~6:10/km, brutto 6:33/km. Każdy blok 6h o ~15 s/km szybciej niż dla 200 km (parametry w tabeli sekcji 0). **Reguła dyscypliny**: w godz. 0–2 powinieneś czuć się „irytująco wolno". Wszyscy uciekają — pozwól im. Po 8h większość z nich będzie szła, a Marcin wciąż będzie biegł. **To jest cała tajemnica 24h**. ### Zarządzanie blokami czasowymi **0–6h (07:00–13:00)**: Euforia startowa, ryzyko „pójścia za szybko". Tempo **6:30–6:45/km** (dla celu 200 km) lub **6:00–6:15/km** (dla celu 220 km). Jedzenie agresywne 90–100 g CHO/h. Walk through aid od 1. okrążenia. **6–12h (13:00–19:00)**: Cieplejsza pora dnia, możliwy przegrzew, „palate fatigue" (zmęczenie słodkim smakiem). Przejście na realną żywność. Zmiana smaku: słone zamiast słodkiego. Zmiana butów godz. 8. **12–18h (19:00–01:00)**: „Tu wygrywasz lub przegrywasz". Dominuje ciepłe jedzenie (rosół), zmiana warstw ubrania. **Brak kofeiny** do godz. 16 biegu (~23:00) — patrz sekcja 6. **18–24h (01:00–07:00) — kryzys biologiczny 02:00–05:00**: Fizjologiczny nadir temperatury ciała i szczyt melatoniny. Besta et al., 2021, *Nutrients* **[EBM]**. Procedura: 1. **Dodatkowa warstwa ubrania** prewencyjnie (nawet jeśli nie zmarzł) 2. **Kofeina mikrodawki** 50 mg co 2–3h 3. **Ciepły bulion** — kubek co 2 okrążenia 4. **Marszobieg**, nie sam marsz — marsz wychłodzi i doprowadzi do DNF (wyraźne ostrzeżenie [GB]) 5. **Wschód słońca ~04:35** — psychologiczny reset, blokuje melatoninę, można lekko przyspieszyć --- <a id="sekcja-5"></a> ## 5. Żywienie podczas biegu ### Parametry graniczne (consensus wszystkich 6 źródeł) | Składnik | Zakres/godzinę | Dowody | |---|---|---| | **Węglowodany (CHO)** | **80–100 g/h** średnio, szczyt 100–110 g/h w pierwszych 8h | Tiller 2019 *JISSN*; Jeukendrup 2014/2017 *Sports Med*; Viribay 2020 **[EBM]** | | **Proporcja G:F** | **1:0,8** powyżej 60 g/h (consensus wszystkich 6) | Podlogar 2022 *MSSE*; King 2018 **[EBM]** | | **Płyny** | **400–600 ml/h**, pić wg pragnienia (ad libitum) | Hew-Butler 2015, 3rd Int. EAH Consensus **[EBM]** | | **Sód (Na)** | **500–700 mg/h baseline** (15–18°C), **700–1000 mg/h przy cieple ≥22°C lub salty sweater** | McCubbin 2020 *Sports Med*; Tiller 2019 **[EBM]** | | **Białko** | **5–10 g/h od 8–10. godziny** | Tiller 2019; Kato 2016 *PLoS ONE* **[EBM, ekstrapolacja]** | | **Tłuszcz (pierwsze 12h)** | 0 g celowo | Mechanizm: opóźnia gastric emptying | | **🆕 Tłuszcz (godz. 12–24h)** | **10–20 g/h** strategicznie | Costa World Athletics Nutrition for Ultramarathon Running: finiszerzy 100-mile konsumują **~5× więcej tłuszczu** niż non-finiszerzy (sytość, urozmaicenie smaku, wolne uwolnienie energii) **[OBSERWACJA]** | > ⚠️ **Uściślenie po research [R]**: docelowe **80–100 g CHO/h** (nie 90–120). Próbowanie >110 g/h u nietrenowanego jelita to DNF. Stuempfle & Hoffman 2015 (Western States 161 km): **23% DNF z powodu nudności/wymiotów, 43,9% finiszerów z wpływem GI na wynik, 96% jakaś forma GI distress**. Korelacja między podażą CHO a GI: niska podaż = wyższe ryzyko bonku, wysoka podaż = wyższe ryzyko GI distress. **Dolna granica 70 g/h jest absolutnie krytyczna, górna 100 g/h — aspirujemy, ale nie forsujemy**. > ⚠️ **Mała rozbieżność w dawce sodu między LLM-ami**: [GB, GT] 300–600 mg/h, [CB, CD, GD] 500–800 mg/h. **Werdykt po research**: **500–700 mg/h baseline (15–18°C), 700–1000 mg/h przy cieple ≥22°C lub potwierdzonym salty sweater profile** (Tiller 2019, McCubbin 2020). **Do ustalenia indywidualnie**: „salty sweater profile" Marcina (patrz sekcja 13 + test domowy w sekcji 5 niżej). ### Powiązanie diety codziennej z żywieniem w biegu Kluczowa obserwacja z [CŻ] + Cox 2010: **sama dieta wysokowęglowodanowa DAJE ~50% adaptacji, druga 50% pochodzi z treningu jedzenia W BIEGU**. Bez obu części protokołu dawka 90 g/h w dniu startu = katastrofa GI. **Dlaczego obie warstwy są konieczne** (Jeukendrup 2017, *Sports Med*): - Dieta buduje transportery SGLT1/GLUT5 — **to "infrastruktura"** - Bieg z jedzeniem trenuje: (a) opróżnianie żołądka pod mechanicznym wstrząsem, (b) toleracja na splanchnic ischemia (spadek przepływu trzewnego o 30–80% w trakcie biegu), (c) centralna desensytyzacja mózgu na dyskomfort Marcin ma od dziś (27.04.2026) **33 dni** do startu = wystarczy (pełna adaptacja 4–6 tyg., minimum efektu 2 tyg.), ale **każdy dzień bez zwiększonej diety CHO to dzień stracony**. **Pić wg pragnienia, nie na siłę** — wszystkie 4 źródła. Nadmierne picie wody bez sodu to droga do EAH (hiponatremii). Znak „pić więcej": brak moczu >3h, ciemny mocz. Znak „stop": mocz przezroczysty co godzinę + obrzęk palców. **W nocy pragnienie spada** — [GB]: „pilnuj, żeby pił z zegarkiem w ręku". ### 🆕 Izotonik vs czysta woda — odpowiedź dla Marcina (pytanie z 23.04) **Krótka odpowiedź:** miks obu jest obowiązkowy. **Proporcje**: ~70% izotonik (baza), ~20% czysta woda (150–200 ml na każdy żel — żel hipertoniczny wymaga rozcieńczenia), ~10% inne napoje (cola/herbata/bulion). **Tylko woda = EAH**, **tylko izotonik = palate fatigue + GI overload**. **Screening EAH**: ważenie w strefie supportu T-6/T-12/T-18. Waga >0% vs start → STOP picia, więcej soli. **Szczegółowa analiza literaturowa** (Hew-Butler 2015 EAH consensus, Podlogar 2022 osmolalność): **sekcja 16.6**. ### Plan godzinowy w blokach (consensus) **0–8h (07:00–15:00)**: Czysto sportowe — żele MTC + izotonik. Wysoka sprawność przewodu pokarmowego. Mikro-porcje co okrążenie. 500–600 ml/h, 1 SaltStick/h. **8–16h (15:00–23:00)**: Pół na pół. Dochodzą kanapki z dżemem, ryż na słodko, owsianka, banany. Rotacja żel–napój–ziemniak/ryż–rosół. Kabanos od ~godz. 15:00. Redukcja słodkiego. **16–24h (23:00–07:00)**: Tryb przetrwania. Ciepły bulion, ziemniaki z solą, coca-cola odgazowana, krakersy, paluszki, kawałki pomarańczy. Żele tylko jako awaryjne uzupełnienie. ### 15 sprawdzonych produktów (consensus) 1. Maurten Gel 100 (25 g CHO, 1:0,8 hydrożel) 2. Maurten Gel 100 CAF 100 (25 g + 100 mg kofeiny) 3. SiS Beta Fuel Gel 40 g (40 g CHO, 1:0,8) 4. Maurten 320 Drink Mix (80 g/500 ml) lub Tailwind > 💡 **Maurten — perspektywa na hydrożel (23.04.2026) [R]**: King et al. 2020 (*IJSNEM* 30(5):305–314, PMID 32707564) w double-blind RCT: Maurten 360 **nie poprawiło** wyników biegu ani GI tolerance vs tradycyjne napoje CHO. Pettersson et al. 2020 (*Frontiers in Nutrition* 7:88) pokazało wyższe utlenianie CHO z Maurten 320 vs Vitargo/Isostar — ale wynikające ze stosunku 1:0,8 glukoza:fruktoza, nie z mechanizmu hydrożelowego. **Wniosek**: Maurten działa, ale nie dlatego, że jest hydrożelem. Tańsze alternatywy z tym samym stosunkiem (SiS Beta Fuel, Tailwind, własna mieszanka maltodekstryna+fruktoza 1:0,8) dają identyczny efekt fizjologiczny. Rekomendacja: przetestuj Maurten, ale nie traktuj go jako niezastąpiony — budżet można przeznaczyć na inne aspekty przygotowań. 5. Banan dojrzały (25–27 g CHO) 6. Biały ryż z miodem i solą (~50 g CHO/150 g) 7. Ziemniak gotowany osolony (20 g CHO) 8. Rosół domowy z makaronem (20 g CHO + 600 mg Na + ciepło) 9. Coca-cola odgazowana (22–27 g CHO/200 ml) 10. Bułka pszenna + miód + banan (~60 g CHO) 11. Pierogi ruskie (5 szt. ~60 g CHO + sól) — testować wcześniej 12. Żelki Haribo (15 g CHO/5 szt.) 13. Naleśnik z dżemem (~30 g CHO) 14. SaltStick Fastchews (100–215 mg Na/kapsułka) 15. Chipsy solone / krakersy / paluszki ### Interwencje przy problemach GI (consensus) | Objaw | Interwencja | Dowody | |---|---|---| | Nudności lekkie | Zmiana słodkie→słone, schłodzone płyny, cola odgazowana, mięta/imbir | **[PRAKTYKA]** | | Nudności silne/wymioty | STOP żele/izotonik na 30–60 min. Tylko woda z solą. Restart od 20–30 g CHO/h | Costa 2017 **[OBSERWACJA]** | | Biegunka | Eliminacja fruktozy, przejście na czystą maltodekstrynę. Loperamid tylko jeśli wcześniej testowany | **[PRAKTYKA]** | | Wzdęcia/„sloshing" | Zero CHO na 3 okrążenia. Woda solona. Marsz. Perystaltyka wraca w 30–40 min | **[PRAKTYKA]** | | Skurcze | NIE sól (słabe dowody). Marsz + pickle juice/ocet (odruch nerwowy) — Miller et al., 2010, *MSSE* | **[EBM]** dla mechanizmu | | Odmowa jedzenia | Marsz 15 min + zmiana smaku. [GB] komenda dla Piotrka: „to nie jest propozycja, pijesz" | **[PRAKTYKA]** | --- <a id="sekcja-6"></a> ## 6. Kofeina — kiedy i ile ### Kofeina — zasady ogólne **Kofeina ma sens tylko w oknie zagrożenia snem — nie wcześniej.** Koop 2021 + Ruiz-Moreno/Del Coso 2024 *Nutrients* + ISSN 2021 Position Stand. **Wash-out przedstartowy**: **nie daje istotnego bonusu** u regularnych konsumentów (ISSN 2021, Pickering & Kiely 2019 *Sports Medicine*). Koszt: 2–3 dni bólów głowy i pogorszony sen w T-1. **Dawka 3 mg/kg działa niezależnie od wash-outu.** ### 🆕 Habitualne spożycie Marcina (24.04) — finalny protokół Marcin: **3 kawy/d (8:00–17:00) = ~300 mg/d** (habitual ISSN). **Carvalho 2022 obala mit** o obniżonej skuteczności u habitualnego consumera — Marcin dostanie **pełny ergogenic effect** bez detoksu. **Protokół dnia startu**: - **T-6 do T-1**: 3 kawy/d (ostatnia max 14:00 w T-1) - **Dzień startu 07:00 –60 min**: **200 mg** (1 mocna kawa + opcj. 100 mg tabletka) = 3 mg/kg - **W biegu 0–15h (07:00–22:00)**: zero (lub habitualne 1–2 kawy) - **Godz. 15 biegu (~22:00)**: pierwszy bolus **200 mg** — otwarcie kryzysu nocnego - **Godz. 16–21 biegu (23:00–04:00)**: **100 mg co 1,5h** (~00:30, 02:00, 03:30) - **~04:30**: ostatnia dawka 100 mg. **STOP** przed wschodem słońca - **Total**: **600–650 mg/24h kumulatywnie** — pełny efekt (Carvalho 2022). Pojedyncze dawki 100–200 mg = 1,6–3,1 mg/kg, **dobrze poniżej** ISSN sweet spotu 3–6 mg/kg/dawka (max ~9 mg/kg/dawka). Suma 24h ~9,4 mg/kg jest rozłożona w czasie, więc nie jest odpowiednikiem pojedynczej dawki 9 mg/kg. **WARUNEK KRYTYCZNY**: protokół musi być przetestowany na nocnym long runie T-4. **Szczegółowa analiza literaturowa** (Carvalho 2022 obalenie mitu, ISSN 2021, Kamimori 2005 vs Claude B proponujący 800-900 mg): **sekcja 16.7**. --- <a id="sekcja-7"></a> ## 7. Suplementacja ### Konsensus — TAK (wszystkie 4 zgadzają się lub 3 z 4) | Suplement | Dawka | Okno | Dowody | Głosy za | |---|---|---|---|---| | **Kofeina** | Wg planu sekcji 6 | W trakcie biegu | Guest et al. 2021 **[EBM]** | 4/4 | | **Elektrolity/sód** | **500–700 mg Na/h baseline, 700–1000 mg/h przy cieple/salty sweater** (zsynchronizowane z sekcją 5) | W trakcie | Tiller 2019; McCubbin 2020 **[EBM]** | 4/4 | | **Sok z buraka (azotany)** | 6–7 dni × **2 shoty Beet-It 70 ml/d** (12,8 mmol NO₃⁻/d, plateau wg Wylie 2013 ≥8 mmol; 1 shot/6,4 mmol = subtherapeutic) + 2 shoty 2,5h przed startem | T-1 + start | Wylie 2013 (dose-response) **[EBM]**; Jones 2018 | OPCJONALNE — patrz research ↓ | | **Witamina D3** | 2000–4000 IU/d jeśli niedobór | Cały cykl | Close et al. 2013 **[EBM]** — sprawdź 25(OH)D | 3/4 (GB nie wymienia) | | **Omega-3 EPA/DHA** | 2 g/d | Cały cykl | Redukcja DOMS, Heileson 2020 **[EBM]** | 2/4 (CB, CD) | | **Żelazo** | Tylko przy ferrytynie <30 ng/ml | Po badaniu | **[EBM]** — nie na ślepo | 2/4 (CB, CD) | | **Probiotyki (Lactobacillus + Bifidobacterium)** | Wg etykiety | T-5 → start | Pugh et al., 2019, *Eur J Appl Physiol* — zmniejszają przepuszczalność jelit **[EBM]** | **TYLKO [GB] — ale z mocnym cytowaniem** | > 💡 **Nowa sugestia z [GB] — Probiotyki**: Warto wdrożyć TERAZ (od T-6/T-5). Szczepy *Lactobacillus* i *Bifidobacterium* zmniejszają przepuszczalność bariery jelitowej podczas wysiłku. Pugh et al., 2019, *Eur J Appl Physiol* **[EBM]**. ### Probiotyki — konkretne szczepy i marki (rozstrzygnięte 23.04.2026) ✅ **Najlepsze dostępne w Polsce** (research [R]): - **Sanprobi Barrier** — formuła identyczna z „Ecologic Barrier" (9 szczepów: B. bifidum W23, B. lactis W51/W52, L. acidophilus W22, L. brevis W63, L. casei W56, L. salivarius W24, Lc. lactis W19/W58). Lamprecht et al. + Roessler et al. — zmniejsza zonulinę i przepuszczalność jelit u sportowców **[EBM]** - **Sanprobi Active & Sport** — 5 szczepów tej samej rodziny, dedykowany sportowcom, tańszy. Alternatywa budżetowa **Protokół**: 1 kapsułka rano na czczo przez minimum 4 tygodnie, optymalnie 6–8. Marcin ma 30 dni — zacznij **natychmiast**. **Dowody**: Pugh et al. 2019 (n=24 maratończyków, preparat Lab4, 28 dni) — redukcja GI symptoms w końcówce maratonu (p=0,010), lepsze utrzymanie tempa w końcówce (-7,9% vs -14,2% placebo). Markerów przepuszczalności (LR, I-FABP) nie zmieniło — ale subiektywny GI dyskomfort tak. To dokładnie to, czego Marcinowi trzeba w 24h. **[DO USTALENIA]** — tylko: czy Marcin ma preferencje markowe lub brał wcześniej probiotyki. ### Sok z buraka — zniuansowana rekomendacja (research 23.04.2026) **Wylie 2013** ustalił dose-response: peak plasma NO2⁻ przy 8,4 mmol 2–3h po spożyciu; **plateau efektu od ~8 mmol** — 4,2 mmol = subtherapeutic. **Jones 2018**: 3–6 dni ładowania skuteczniejsze niż jeden shot. **Konsekwencja dawkowania**: 1× shot Beet-It 70 ml = 6,4 mmol NO₃⁻ jest **poniżej progu skuteczności** wykazanego w literaturze. Standard: 2× shot dziennie (12,8 mmol) lub 1× koncentrat 140 ml (8,4 mmol). **⚠️ Ale dla 24h dowody są słabe**: - Efekt ergogeniczny udokumentowany dla eventów **4–30 min** i u słabiej wytrenowanych (VO2max 40–60) - U biegaczy z VO2max >60 efekt często zanika - **Brak RCT dla wysiłków >6h** — prawdopodobnie po wielu godzinach limiterem jest glikogen/GI, nie koszt tlenowy - **Elita 24h nie używa**: Sorokin (319 km) jedzie na Precision Hydration + Maurten; Herron — brak wzmianki; Kouros — klasyczna dieta - Dostępność w PL: Beet-It Sport 70 ml, ~15 zł/shot; **przy 2× shot/d × 7 dni + 2× shot pre-race = 16 shotów ≈ 240 zł** za protokół w terapeutycznej dawce **Werdykt**: opcjonalne. Koszt niski, ryzyko zerowe, ale nie oczekuj przewagi. Jeśli Marcin chce spróbować — **testuj GI (mogą być skurcze) na długim biegu w T-3**, nigdy nie w dniu startu. Nie używać płynów do płukania ust przez 7 dni przed startem (zabijają florę jamy ustnej przekształcającą azotany). ### Salty sweater test — metoda domowa (research 23.04.2026) ✅ Żeby rozstrzygnąć dawkę sodu (300 vs 800 mg/h, patrz sekcja 5) bez laboratorium: **Etap A — obserwacja subiektywna (koszt 0)**: - Białe plamy/linie soli na czarnym trykocie po biegu 90+ min → wysokie prawdopodobieństwo salty sweater - Pieczenie oczu od własnego potu → wysoki Na - Słony smak potu z warg → wysoki Na - Skóra po biegu pokryta chrupiącym „nalotem" → wysoki Na **Etap B — tempo potu (koszt 0, zrobić przed T-3)**: 1. Zważ się nago rano, po opróżnieniu pęcherza 2. Trening 60–90 min, znany poziom wypitych płynów (np. 500 ml), brak WC/kąpieli 3. Po treningu osusz ręcznikiem, zważ nago 4. **Utrata potu [kg/h] = (waga_przed − waga_po) + wypite[kg] dzielone przez godziny** 5. Dla Marcina (64 kg) zakres normalny 0,5–1,2 L/h; **>1,2 L/h** = wysokie wymogi uzupełnienia **Etap C — pomiar sodium (opcjonalny, 150–350 zł)**: - **Precision Fuel & Hydration Advanced Sweat Test** (~350 zł, certyfikowany, dostępny przez sklepy triatlonowe PL lub UK wysyłka) — najbardziej wiarygodny - Jednorazowe testy (MX3, Gx Sweat Patch) — dostępność w PL słaba, dokładność ±15% od lab **Rekomendacja**: A+B w ciągu najbliższych 2 tygodni (Marcin może zrobić sam podczas long runu). Jeśli objawy salty sweater wyraźne → zamów Precision Hydration (wynik w 2–3 tyg, wtedy końcowa dawka Na/h). ### Konsensus — NIE (wszystkie 4 zgadzają się) | Suplement | Powód | Dowody | |---|---|---| | **BCAA** | Brak dowodów na wydolność w ultra | Tiller 2019 *JISSN* **[EBM]** | | **Wodorowęglan sodu** | Efekt <10 min, ryzyko GI | Grgic et al. 2020 **[EBM]** | | **Ketony egzogenne / MCT** | Brak dowodów, ryzyko GI | Tiller 2019 **[EBM]** | | **NLPZ (ibuprofen, ketonal, diklofenak)** | **BEZWZGLĘDNY ZAKAZ**. AKI 52% (ibuprofen) vs 34% (placebo), OR 2,1, NNH 5,5 — różnica nie osiągnęła istotności statystycznej (95% CI -4 do 41%, n=89), ale kierunek silnie sugeruje szkodę | Lipman et al. 2017, *Emerg Med J*, DOI: 10.1136/emermed-2016-206353 **[EBM, RCT]** | **NLPZ — punkt jednoznacznie mocny u wszystkich 4 źródeł**: zarówno profilaktycznie, jak i w trakcie. Paracetamol max 2×500 mg/24h jako absolutna ostateczność. ### Kwestie sporne > ⚠️ **Beta-alanina**: **NIE wdrażać**. Saunders 2017 *BJSM* **[EBM]** — brak benefitu >10 min. Hoffman 2018 dotyczy 10-km TT, nie 24h. > ⚠️ **Kreatyna — status Marcina (24.04)**: bierze regularnie, planuje odstawić 10–14 dni przed startem (jak przed maratonem 19.04). > > **3 opcje do decyzji Marcina**: > - **A) Odstawić 14 dni** (plan Marcina): ~0,5–0,8 kg lżej, stabilność z maratonu. Koszt: utrata EIMD protection > - **B) Kontynuować 3 g/d**: EIMD protection + stabilność protokołu. Koszt: +0,5–0,8 kg > - **C) Hybryda 2 g/d**: ~60% benefitu B + ~40% benefitu A > > **Szczegółowa analiza literaturowa** (Forbes 2023, Hultman 1996 — 14 dni = marginalny washout, PMC 10132248 — EIMD protection): **sekcja 16.8**. > **Magnez**: przed snem w cyklu treningowym — bezpieczny. **NIE w trakcie biegu** — osmotyczna biegunka, brak korzyści na skurcze. Garrison 2020 Cochrane **[EBM]**. --- <a id="sekcja-8"></a> ## 8. Sprzęt i obuwie ### Buty — consensus wszystkich 4 **2–3 pary, rotacja co 8–10h, para nocna o 0,5–1 rozmiaru większa** (stopy puchną 3–8% w 24h). [GB]: „potężny obrzęk stóp po 12h" **[PRAKTYKA]**. ### 🆕 Rotacja butów Marcina (zaktualizowana 26.04) **Profil:** drop habitualny 0–5 mm, brak doświadczenia z płytką karbonową, posiada Saucony Ride 18 (160 km przebiegu) + Hoka Clifton 10 Wide (nowe). Detal: sekcje 16.17–16.19. **Krytyczne reguły:** - **NIE forsować drop 10–12 mm** — z 0–5 mm habitualnie skok na 10–12 = 86% injury rate (Achilles tendinopathy). Ride 18 + Clifton 10 Wide (oba 8 mm) = bezpieczny konsystentny dobór - **Rotacja butów OBOWIĄZKOWA** — pętla 1725 m × 24h w jednym kierunku (organizator nie zmienia) = asymetryczne kumulujące się obciążenie ITBS/Achilles. Sekcja 16.20 **Rotacja:** | Para | Godziny | Model | |---|---|---| | #1 dzienne | 0–8h | **Saucony Ride 18** (8 mm, 35/27, 255 g, PWRRUN+) | | #2 popołudnie/wieczór | 8–16h | **Hoka Clifton 10 Wide** (8 mm, **42/34** max cushion, ~280 g, CMEVA) | | #3 noc | 16–24h | Powrót do Ride 18 lub Clifton (rotacja co 4–6h), Brooks Hyperion 2 awaryjnie | **MUST-DO przed startem:** Hoka Clifton 10 Wide ≥30–50 km na treningu (1× medium 10–15 km + 1× long 20+ km). Żadnego biegu w nieprzetestowanych butach na 24h. Rotacja redukuje mikrourazy — Malisoux 2015 **[EBM]**. > **Carbon plate — ROZSTRZYGNIĘTE**: Marcin nie biegał w butach z płytką → **absolutnie NIE**. Ryzyko navicular stress fracture u nowicjuszy (PMC 10356879). Muñoz-López 2023 *Sports Med* **[EBM]**: projektowane na max 3h, niszczą łydki i rozcięgno w długim dystansie. **Saucony Ride 18 + max cushion #2/#3 bez płytki.** ### Skarpety (consensus wszystkich 4) 4–5 par, zmiana co ok. 6h lub wcześniej przy mokrości. **Injinji toe socks** (pięciopalczaste) lub **Drymax**. [CB] dodaje: Wrightsock double-layer — Knapik et al., 1996 — redukcja pęcherzy o 85% **[EBM, stare]**. **Nowe skarpety działają jak doping psychologiczny** ([GB]). ### Ubiór warstwowy (consensus) Prognoza Pabianice koniec maja: dzień 15–22°C, noc 8–13°C, możliwy deszcz. - Start (07:00): koszulka krótki rękaw + rękawki zapasowe + ultralekka wiatrówka w zapasie - Dzień (11:00–18:00): koszulka + czapka z daszkiem + okulary + **krem SPF 50** - Wieczór (18:00–22:00): koszulka + rękawki + buff - Noc (22:00–05:00): koszulka długi rękaw + cienka kurtka softshell + czapka + **suche rękawiczki** - Rano (05:00–07:00): zdejmowanie warstw w miarę ocieplania ### Anty-odparzenia (consensus) **Sudocrem** (tlenek cynku, bariera hydrofobowa) lub **Body Glide** / Squirrel's Nut Butter. Lokalizacje ([GB]): pachwiny, uda wewnętrzne, sutki, kark, lędźwie, pośladki, przestrzeń między pośladkami, palce u stóp. Aplikacja przed startem + refresh co 6–8h. ### Czołówka i elektronika (consensus) - **Główna**: Petzl Nao RL (750 lm, akumulator wymienny) lub Silva Trail Speed 5XT - **Zapasowa**: Nitecore NU25 UL (400 lm, 80 g) — obowiązkowa - **Baterie zapasowe**: 2 szt + powerbank 10 000+ mAh ### Kijki (consensus 4/4) **NIE** na płaskiej pętli asfaltowej — marnują energię w barkach, rozbijają rytm. [GB]: „zostawić w domu". **[PRAKTYKA]**. --- <a id="sekcja-9"></a> ## 9. Support — plan operacyjny Piotrka ### Pytania do organizatora (wysłać 3 tyg. przed startem) **Kontakt UltraPark Pabianice** (z research 23.04.2026): - Organizator: Pabianicki Klub „O co biega" - Mail: **biuro.ultrapark@gmail.com** - Strona: ultrapark.com.pl - Pomiar: chip w numerze startowym, operator **protimer.pl**, standardowo live online **Pytania (łączone ze wszystkich 4 źródeł + research)**: 1. Gdzie dokładnie strefa supportu, wymiary, czy własny stolik/namiot z zasilaniem 230V? 2. **🆕 Czy jest regularna zmiana kierunku biegu? (standard IAU: co 4h dla MP)** — research pokazał, że UltraPark 5 nie miał tej klauzuli wprost w regulaminie. **KRYTYCZNE pytanie** — jeśli brak zmiany, rotacja butów obowiązkowa 3. Czy dla startu **bez klasyfikacji MP** wymagana licencja PZLA, czy wystarczy zaświadczenie lekarskie? 4. Regulamin asysty — co wolno w strefie supportera (podawanie, masaż, zmiana butów)? 5. Punkty bufetowe organizatora — co serwują, dostępne dla zawodnika bez straty czasu? 6. Toalety — liczba, lokalizacja, dostęp 24/7? 7. Oświetlenie pętli w nocy — pełne czy punktowe? 8. Zasady zejścia — pod czyją opieką, medyk 24/7, AED? 9. Zadaszenie strefy supportu w razie deszczu? 10. Procedura liczenia „ostatniej niepełnej pętli" po upływie 24h (wg kwalifikatorów IAAF)? 11. Parking przy strefie supportu? 12. Godzina zamknięcia i tolerancja? **Wymogi medyczne PZLA (potwierdzone w research)**: - Zaświadczenie od **lekarza medycyny sportowej** (nie rodzinnego/internisty!) - Badania: EKG, morfologia, mocz + ocena lekarza; ważność 12 miesięcy - Koszt: ~150–200 zł + EKG ~80 zł - Elektroniczny system PZLA: **starter.pzla.pl** (wszystkie licencje i zaświadczenia online) - **Zadanie blokujące**: umówić wizytę u lekarza medycyny sportowej do **03.05.2026** (zostawia margines) ### System komunikacji (consensus 4/4) **System kolorów/sygnałów:** - **Zielony** = wszystko OK, plan A - **Żółty** = coś się psuje, interwencja w następnym okrążeniu - **Czerwony** = STOP, rozmawiamy - **Czarny** = DNF, wzywamy medyka (lub kryteria medyczne z sekcji 10) **Co Piotrek robi w 60 s pit-stopie:** 1. Podaje gotowy pakiet (bidon + 2 produkty w zip-locku) 2. Pyta: „Jak żołądek, jak pęcherz?" + subiektywna skala 1–10: żołądek/nogi/głowa 3. Notuje w dzienniku 4. Podaje info: „Okrążenie X, pozycja Y, tempo ostatnie Z" 5. **Nie rozmawia więcej** — każda sekunda = stracone metry ### Dziennik supportera (consensus 4/4) **Zeszyt A5 + długopis, nie telefon** ([GB] wyraźnie). Kolumny: | Godz. biegu | Czas | Okr. # | Tempo | Pobrał | Zjadł/wypił | Sód | Kofeina | Nastrój (1–10) | Uwagi | [GB] ostrzega: „Bez tego w 16. godzinie nie będziesz wiedział, czy kryzys wynika z odwodnienia czy hipoglikemii." [CD] potwierdza: pamięć zawodnika i supportera rozsypuje się po 12h — **notes jest prawdą**. ### Decyzje delegowane Piotrkowi (consensus) - **Zmuszanie do jedzenia** jeśli 2 okrążenia odmówił. [GB]: komenda „to nie jest propozycja, pijesz" - Zmiana butów jeśli kulejesz 2 okrążenia lub pęcherz widoczny - Zmiana ubrania jeśli temp. <12°C a w krótkim rękawie - Włączenie coli przy mdłościach 2 okrążenia z rzędu - **Co MA być ignorowane** (consensus [GB]): ból mięśni, „zmęczenie" — to normalne - **Co JEST kodem STOP**: ostre kłucie w kolanie, nudności z wymiotami, mroczny mocz (patrz sekcja 10) - **NIE zmuszać do DNF po 20h** — uszanuj decyzję; **NIE przekonywać do kontynuacji** po 18h bez fizycznego resetu (posadź, daj rosół, masaż łydek, skarpety — po 5–15 min sam wstanie lub nie) ### Solo support 24h — rekomendacje minimalizujące ryzyko Wszystkie 4 zgodne: **solo support 24h jest bardzo trudny**. - Mikro-drzemki 20 min (godz. biegu 12, 17, 22, 03) z budzikiem na 5 min przed spodziewanym przyjściem zawodnika. Microsleepy 20 min nie powodują inercji snu. Fullagar et al., 2015 **[EBM]** - Jedzenie dla Piotrka co 2h (alarm) — wygłodzony supporter = katastrofa - [GB]: „Ty też musisz jeść (zdrowo, nie tylko czipsy) i pić kawę rotacyjnie. Usiądź na 5–7 minut co godzinę" - **Zmiennik na 3–4h w środku nocy (02:00–05:00)** — rekomendowany nawet za cenę „solo support" etykietki ### Psychologia supportu (consensus) **Nie mówić**: „Zostało ci 8 godzin", „Widzę że zwalniasz", „Tylko 40 km do 200", „Wyglądasz fatalnie". **Mówić**: „Świetnie wyglądasz", „Następna pętla — kubek rosołu", „Krok sprężysty", „Pozycja X, realizujemy matematykę do 200 km ułamkami". **Trzy role Piotrka** ([CD]): **Lustro** (fakty bez emocji) → **Hamulec** (pierwsze 6h: „zwolnij o 10 s/km") → **Paliwo** (od 18h: pozytywne kotwice). ### Checklista dla supportera (lista łączona) - **Stół/strefa**: namiot/parasol, wygodny leżak/krzesło karpiowe, stolik kempingowy, koc polarowy, folia NRC - **Kuchnia**: czajnik elektryczny (jeśli 230V), butla gazowa + kuchenka turystyczna, 2× termos 1,5–3 l (rosół, kawa), garnek, miska, kubki termiczne, łyżki - **Jedzenie** (kup w piątek): 40 żeli testowanych + drink mix + kapsułki solne + rosół 3 l w butelkach (zamrozić) + 20 bułek + miód/marmolada + 2 kg gotowanego ryżu + pierogi + banany + daktyle + chipsy + Coca-cola 6×0,33 l + mleko UHT + kasza manna + batoniki owsiane - **Ubrania posegregowane w workach „6h / 12h / 16h / 20h / 24h"** - **Apteczka**: Compeed, igła sterylna + alkohol, taśma K-tape, Sudocrem, Body Glide, wazelina, paracetamol max 1 g/24h (**BEZ NLPZ**), elektrolity, gaza, nożyczki, pinceta, termometr - **Elektronika**: 2× powerbank 20 000 mAh, 3× kabel USB-C, przedłużacz 5 m, latarka warsztatowa, zapasowa czołówka dla Ciebie - **Dokumentacja**: notes A5, 2 długopisy, karteczki samoprzylepne, telefon z naładowaną baterią + apka wyników --- <a id="sekcja-10"></a> ## 10. Red flags — kiedy przerwać ### Bezwzględne kryteria zejścia (consensus wszystkich 4) | Patologia | Objawy | Akcja | |---|---|---| | **EAH (Hiponatremia)** | Dezorientacja, bełkotliwa mowa, zataczanie się, obrzęk twarzy/palców/kostek, bóle głowy narastające, wymioty, brak moczu mimo picia | STOP. **NIE podawać czystej wody**. Medyk — bolus sodowy IV/hypertoniczny (3% NaCl). Hew-Butler et al., 2015, *Clin J Sport Med*, DOI: 10.1097/JSM.0000000000000221 **[EBM]** | | **Rabdomioliza** | **Brązowy mocz koloru coca-coli** (wszystkie 4 źródła: najważniejszy pojedynczy objaw), ból mięśni nieproporcjonalny, skąpomocz >12h | STOP. Izba przyjęć. Ryzyko AKI → dializy. [GB] cytuje Scales et al., 2016, *J Athl Train*; Lipman 2017 **[EBM]** | | **Anuria** | Brak oddawania moczu >6h (wyraźne kryterium [GB]) | STOP → medyk | | **Hipotermia** | Drżenie ustające (paradoks!), splątanie, spowolnienie myślenia, utrata drobnej motoryki dłoni | Przebrać w suche polary + kurtka. Folia NRC. Ciepły bulion | | **Dezorientacja / altered mental status** | Nie rozpoznaje supportera, nie wie gdzie jest | STOP → medyk. EAH, hipoglikemia, hipertermia, lub udar cieplny | | **Krwiomocz** | Brązowo-czerwony = rabdo. Różowy/czerwony = możliwy hematuria wysiłkowa (zwykle łagodna) — konsultacja | | **Ostry ból stawu/ścięgna z obrzękiem, zmieniający biomechanikę chodu** | Kulanie 2 okrążenia, punktowy ból | STOP — ryzyko złamania przeciążeniowego lub zerwania ścięgna | ### Prewencja najczęstszych problemów - **Pęcherze**: paper tape przed startem — Lipman et al., 2014, *Clin J Sport Med*, redukcja ~40% **[EBM, RCT]**. Sudocrem między palcami, zmiana skarpet co 6h, Compeed przy pierwszych objawach - **Odparzenia**: gruba warstwa Sudocrem przed startem, re-aplikacja co 6–8h - **Obrzęk stóp**: para #3 o 0,5–1 rozmiaru większa - **Hipotermia nocna**: ubieraj profilaktycznie o 20:00, nie czekaj aż zmarznie --- <a id="sekcja-11"></a> ## 11. Mity do odrzucenia (consensus wszystkich 4) 1. **NLPZ profilaktycznie** — absolutny zakaz. Lipman et al., 2017 **[EBM, RCT]**: podwojenie ryzyka AKI. Zwiększa przepuszczalność jelit + ryzyko EAH. 2. **Stary protokół deplecji + ładowanie (Saltinas/Astrand)** — zdezaktualizowany. Bussau et al., 2002 **[EBM]**. 3. **Trening na czczo / ketoza buduje bazę przed 24h** — nie w 38-dniowym oknie. Burke et al., 2017, *J Physiol* — LCHF obniża ekonomię biegu **[EBM]**. [GB]: „Biegając longi na czczo nie potrenujesz jelit do 90 g CHO/h, co jest głównym brakiem Marcina". 4. **Pić jak najwięcej, żeby się nie odwodnić** — ślepe nawadnianie = EAH. Pić ad libitum (Hew-Butler 2015 **[EBM]**). 5. **Sól co godzinę chroni przed skurczami** — skurcze to zmęczenie neuromięśniowe (Schwellnus 2009 **[EBM]**). Pickle juice/ocet działa przez odruch nerwowy. 6. **Magnez na skurcze w trakcie biegu** — Cochrane (Garrison 2020): brak efektu + ryzyko osmotycznej biegunki **[EBM]**. 7. **Bieganie równym tempem tak długo jak się da** — gwarantowany crash. Pozytywny split jest nieunikniony (Bossi 2017, Knechtle 2019). 8. **🆕 Kawa na rozbudzenie rano przed startem ([GB] #3)** — wywinduje tętno, obciąży żołądek, zjazd kofeinowy w 4–5h biegu. Kofeina jako „broń atomowa" na noc. *Uwaga: zależna od habitualnego spożycia kawy — zob. sekcja 6, to jest spór niepełny*. --- <a id="sekcja-12"></a> ## 12. Tematy do weryfikacji (przed lekarzem/badaniami) 1. **Ferrytyna, CRP, morfologia, kreatynina, eGFR** — kiedy ostatnio badane? Jeśli ferrytyna <30 ng/ml — suplementacja żelazem START OD TERAZ (minimum 4 tyg. na efekt). 2. **Witamina D 25(OH)D** — po polskiej zimie typowy deficyt u M49. Cel 30–50 ng/ml. 3. **Badania wysiłkowe** — HRmax, progi LT/VT2. Podane tempa zakładają ekstrapolację — strefy HR są indywidualne. 4. **„Salty sweater profile"** — jaka utrata sodu w pocie? Jeśli Marcin pocisie bardzo słono i traci >1,5 kg/h w cieple — dawka sodu 700–1000 mg/h, nie 400. **[GD] wyraźnie pyta o to.** 5. **Tolerancja kofeiny** — ile kaw dziennie? Czy powyżej 200 mg daje nudności/tachykardię? Decyduje o strategii kofeinowej. 6. **Tolerancja wysokich dawek CHO** — jaka była górna granica bez objawów GI w dotychczasowych ultra? 7. **DNF Kaliska Setka 2022 — PRIORYTET** (wszystkie 4 źródła to pytają). [GB] wyraźnie: „Jeśli kontuzja ITBS — mamy problem. Jeśli bunt żołądka — potwierdza diagnozę, że gut training to być albo nie być w MP". **Absolutnie kluczowe pytanie**. 8. **Historia GI distress** — w których startach, na jakiej dawce CHO, jakie objawy? 9. **Doświadczenie z deprywacją snu** — poza Ultra Way Rumia 2021 (22:44). Jak funkcjonuje poznawczo o 04:00? 10. **Beta-alanina** — nie wdrażać bez silnych dowodów; ale zapytać czy już bierze 11. **Sok z buraka** — przetestować tolerancję GI na long runie w T-3/T-2, nie w dniu startu. Uwaga: nie używać płynów do płukania jamy ustnej przez 7 dni przed (zabijają florę bakteryjną przekształcającą azotany) — [GD]. 12. **🆕 Probiotyki ([GB])** — warto wdrożyć teraz, szczepy *Lactobacillus* + *Bifidobacterium*, Pugh 2019 **[EBM]**. Ryzyko żadne, potencjalna korzyść realna. **[DO WERYFIKACJI z dietetykiem — jakie marki/szczepy dostępne w PL]** 13. **🆕 Licencja PZLA + zaświadczenie lekarza sportowego (nie internisty!) na 2026** — [GB] ostrzega: PZLA potrafi nie wpuścić na pętlę MP bez papierów. **Zadanie blokujące**. --- <a id="sekcja-13"></a> ## 13. Pytania do ustalenia z Marcinem (otwarte — pozostałe odpowiedzi w sekcji 16) ✅ **Już odpowiedzieli** (sekcja 16): kawa (16.7), Run/Walk (16.x), buty (16.13/16.17–16.19), kreatyna (16.8), pora snu (16.14), DNF Kaliska (16.12). ❓ **Wciąż otwarte:** 1. **Alergie pokarmowe / nietolerancje** (laktoza, gluten, FODMAP) → modyfikacja protokołu 2. **Aktualna masa ciała** — 64 kg pre-maraton; jeśli zmieniła się o ≥1 kg, przelicz CHO loading 3. **Status treningu siłowego** — czy robi regularnie? Decyduje o utrzymaniu w T-5/T-4 4. **Zmiennik dla Piotrka** — ktoś dostępny w nocy 02:00–05:00? 5. **Żele/napoje przetestowane historycznie** — co już zna, co powodowało problemy? 6. **Psychika post-PB maraton** — motywacja, sen, ewentualne wypalenie? 7. **Probiotyki** — czy brał wcześniej, preferencja markowa? --- <a id="sekcja-14"></a> ## 14. Rzeczy, co do których jeszcze nie ma pewności Lista otwartych kwestii — **zaktualizowana po research [R] z 23.04.2026**: ### Rozstrzygnięte przez research (kompaktowo — szczegóły w sekcjach merytorycznych) | # | Kwestia | Pointer do szczegółów | |---|---|---| | 1 | **Strategia Run/Walk od startu** ✅ | Walk-through-aid 15–30 s/okrążenie + okrążenie marszem co 2h. Sekcja 4 | | 2 | **Kofeina — protokół** ✅ | Bez wash-outu (Carvalho 2022), 200 mg start + 600 mg total/24h. Sekcja 6, 16.7 | | 3 | **CHO/h** ✅ | 80–100 g/h, do 110 w 1. 8h. Sekcja 5 | | 4 | **Long run T-4** ✅ | 35–40 km nocne, sobota. Sekcja 1 | | 5 | **Kreatyna** ✅ (24.04) | Plan A/B/C — decyzja Marcina. Sekcja 7, 16.8 | | 6 | **Sok z buraka** | OPCJONALNE — efekt dla >6h słaby. Sekcja 7 | | 7 | **Probiotyki** ✅ | Sanprobi Barrier 4+ tyg. Sekcja 7 | | 10 | **Beta-alanina** ❌ | Nie wdrażać. Sekcja 7 | | 11 | **Licencja PZLA** ❌ (24.04) | NIE DOTYCZY — Marcin startuje open. Sekcja 0, 16.2 | | 12 | **Tempo startowe** ✅ | 200 km = 6:30/km, 220 km = 6:00/km. Sekcja 4 | | 13 | **Cel dystansowy** ✅ (24.04) | A 200–215, B 180–195, stretch 220–230. Sekcja 0, 16.1 | | 15 | **Kierunek pętli** ✅ (26.04) | **NIE BĘDZIE zmieniany** → rotacja butów obowiązkowa. Sekcja 8, 16.20 | | 16 | **Salty sweater test** ✅ | 3-etapowa metoda A/B/C. Sekcja 5 | ### Nadal otwarte (wymaga odpowiedzi Marcina, organizatora lub czasu) | # | Kwestia | Stan | Jak rozstrzygnąć | |---|---|---|---| | 9 | **Zmiana kierunku biegu na pętli** | Research: UltraPark 5 nie miał tej klauzuli wprost | **Mail do biuro.ultrapark@gmail.com** | | 14 | **Baseline dieta codzienna Marcina** | Research: 8–12 g/kg/d optymalne; Marcin historycznie biega na deficycie | **Pytanie do Marcina**: co obecnie je? Nagły skok z <4 g/kg/d na 10 g/kg/d = biegunka | | 17 | **Salty sweater profile Marcina** (podtyp #16) | Zależny od wykonania testu domowego A+B | **Marcin wykona w najbliższym long runie** (patrz sekcja 5) | | 18 | **Kreatyna — czy bierze obecnie** | Decyzja już zapadła (patrz #5), potrzebny tylko status | **Pytanie do Marcina** | | 19 | **Habitualne spożycie kawy** | Wpływ na finalną dawkę pre-race i wash-out (patrz #2) | **Pytanie do Marcina** | | 20 | **Probiotyki — preferencja markowa** | Decyzja: Sanprobi Barrier lub Active & Sport | **Pytanie do Marcina** | **Do rozstrzygnięcia przez samego Marcina w treningu** (nie przez research): protokół Run/Walk jego ciała (ciągły bieg czy marsz od 1. okrążenia — test w T-4/T-3), długość i pora ostatniego long runa (T-4 vs T-3), tolerancja CHO do 110 g/h. --- <a id="sekcja-17"></a> ## 17. Luki do uzupełnienia — obszary do rozpisania > **Uwaga o kolejności**: Ta sekcja jest fizycznie w pliku PRZED sekcjami 15 (Źródła) i 16 (Odpowiedzi na komentarze) z powodów historii edycji. Logiczny porządek: 15 → 16 → 17. Scalenie w v3.1. > Sekcja zidentyfikowana po review całości dokumentu 23.04.2026. > Plan jest bardzo mocny w warstwie **fizjologia / żywienie / taktyka / red flags**, ale ma luki w warstwie **operacyjno-logistycznej** i **post-race**. Każdy punkt niżej to temat do rozpisania w kolejnej iteracji dokumentu — tu tylko zalążki, nie rozstrzygnięcia. > **Uwaga:** Pełne brzmienie luk (treść każdej z 17.1–17.16) jest w lokalnym pliku `Plan 24h - Źródło Prawdy.md`. HackMD ma limit ~100 KB na notę (free plan), więc tu zostawiamy spis nagłówków. Po rozpisaniu w v3.1 luki migrują do dedykowanej noty. - **17.1** Osobista lista zawodnika (OSOBNO od checklisty Piotrka z sekcji 9) - **17.2** Logistyka piątku (T-1 29.05) — rozpisać minutowo - **17.3** Scenariusze pogodowe — plany A/B/C - **17.4** Workflow pit-stopu — krok po kroku - **17.5** Strategia toaletowa - **17.6** Post-race — pierwsze 72h i powrót (KOMPLETNIE POMINIĘTA SEKCJA) - **17.7** Mental — kotwice, fragmenty, muzyka - **17.8** Minutowy timeline 48h przed startem - **17.9** Taktyka okrążenia — mikro-plan - **17.10** Rodzina, kibice, obserwatorzy - **17.11** Próba generalna strefy supportu - **17.12** Decision gates wspólne Piotrek+Marcin w trakcie biegu - **17.13** Drzewo decyzyjne dla mniej oczywistych problemów - **17.14** Backup supporter + plan awaryjny - **17.15** Regulamin MP — przeczytać w całości - **17.16** Sprzęt drobny — "easy to forget" --- <a id="sekcja-15"></a> ## 15. Źródła kluczowe (cytowane w dokumencie) **Position stands (priorytet):** 1. Tiller NB et al. ISSN Position Stand: nutritional considerations for single-stage ultra-marathon. *J Int Soc Sports Nutr*. 2019;16:50. DOI: 10.1186/s12970-019-0312-9 2. Guest NS et al. ISSN Position Stand: caffeine and exercise performance. *J Int Soc Sports Nutr*. 2021;18:1. DOI: 10.1186/s12970-020-00383-4 3. Hew-Butler T et al. 3rd International EAH Consensus Statement. *Clin J Sport Med*. 2015;25(4):303–320. DOI: 10.1097/JSM.0000000000000221 4. McCubbin AJ et al. Sports Dietitians Australia Position Statement: Nutrition for Exercise in Hot Environments. *IJSNEM*. 2020. 5. Thomas DT et al. ACSM Position Stand: Nutrition and Athletic Performance. 2016. **Kluczowe badania:** 6. Lipman GS et al. Ibuprofen vs placebo effect on AKI in ultramarathons (RCT). *Emerg Med J*. 2017;34(10):637–642. DOI: 10.1136/emermed-2016-206353 7. Viribay A et al. 120 g/h CHO during mountain marathon. *Nutrients*. 2020;12(5):1367. DOI: 10.3390/nu12051367 8. Jeukendrup AE. A Step Towards Personalized Sports Nutrition: CHO Intake During Exercise. *Sports Med*. 2014;44(S1):25–33. DOI: 10.1007/s40279-014-0148-z 9. Jeukendrup AE. Training the Gut for Athletes. *Sports Med*. 2017;47(S1):101–110. DOI: 10.1007/s40279-017-0690-6 10. Costa RJS et al. Gut-training protocol. *Appl Physiol Nutr Metab*. 2017;42(5):547–557. DOI: 10.1139/apnm-2016-0453 11. **Cox GR et al. Daily training with high CHO availability increases exogenous CHO oxidation. *J Appl Physiol*. 2010;109(1):126–134.** (n=16 kolarzy, 28 dni, ~13% wzrost utleniania) — **KLUCZOWE dla codziennej diety** 12. **Scrivin R et al. Systematic review: gut training in endurance athletes. *Sports Med*. 2023.** — przegląd 8 badań, moderate evidence 13. Bossi AH et al. Pacing strategy during 24-hour ultramarathon. *IJSPP*. 2017;12(5):590–596. DOI: 10.1123/ijspp.2016-0237 — **KLUCZOWE dla tempa** 14. Knechtle B et al. Pacing strategy 24h ultras. *Front Physiol*. 2019. **[GB only]** 15. **Knechtle B, Nikolaidis PT. Predictive equation for 24h performance. 2022.** PMC9609733 — formuła `234,7 + 0,481·longest_km − 0,594·marathon_min` daje dla Marcina (160 km, 177 min) **206 km** (spójne z modelem 2011, wartość 158–180 km cytowana w stopce v1→v2 była błędem) 16. **Decoding Ultramarathon Performance. *Sports Medicine*. 2024.** — EIMD jako główny limiter 17. Bussau VA et al. Carbohydrate loading — improved 1-day protocol. *Eur J Appl Physiol*. 2002;87:290–295 18. Mujika I & Padilla S. Scientific bases for tapering. *MSSE*. 2003;35(7):1182–1187 19. Fullagar HHK et al. Sleep and Athletic Performance. *Sports Med*. 2015;45(2):161–186 20. Lipman GS et al. Paper tape blister prevention RCT. *Clin J Sport Med*. 2014;24(6):469–472 21. Pugh JN et al. Probiotics and exercise-induced GI permeability. *Eur J Appl Physiol*. 2019 22. Podlogar T et al. Dual-transportable CHO dosing. *MSSE*. 2022 23. Ortenblad N et al. Muscle glycogen stores and fatigue. *J Physiol*. 2013 24. Jones AM et al. Dietary Nitrate and Physical Performance. *Annu Rev Nutr*. 2018 25. **Hew-Butler T et al. 3rd International EAH Consensus Statement. *Clin J Sport Med*. 2015;25(4):303–320** 26. Koop J. *Training Essentials for Ultrarunning*, 2nd ed. VeloPress; 2021. **[PRAKTYKA]** **Źródła weryfikacyjne z research 23.04.2026:** - [Bossi 2017 PubMed](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27618658/) - [Sorokin 319 km — iRunFar](https://www.irunfar.com/aleksandr-sorokin-24-hour-world-record-holder-interview) - [Knechtle 2022 predykcja PMC](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9609733/) - [Cox 2010 J Appl Physiol](https://journals.physiology.org/doi/full/10.1152/japplphysiol.00950.2009) - [Scrivin 2023 systematic review](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10185635/) - [Decoding Ultramarathon 2024 Sports Med](https://link.springer.com/article/10.1007/s40279-024-02127-9) - [IAU 2025 Worlds Albi — iRunFar](https://www.irunfar.com/2025-iau-24-hour-world-championships-results) --- <a id="sekcja-16"></a> ## 16. Odpowiedzi na komentarze Marcina (24.04 + 26.04.2026) Ta sekcja zawiera **uzasadnienia decyzji** dla 15 komentarzy, które Marcin dodał do dokumentu 23.04.2026 w HackMD. Dla każdego komentarza: streszczenie pytania, treść odpowiedzi, uzasadnienie literaturowe (gdzie były rozbieżności między źródłami lub decyzja była trudna). **Nie wszystkie 15 komentarzy jest tu opisane** — tylko te sporne/wymagające rozjaśnienia. Komentarze trywialne (odpowiedzi typu "tak/nie" bez dyskusji) zostały włączone bezpośrednio w treść sekcji 0–15. ### 16.1. Ruda Śląska 2023 — stadion tartanowy, nie asfalt **Komentarz Marcina:** "Bieg na stadionie na bieżni tartanowej 400 m, a nie na pętli asfaltowej." **Co to zmienia:** To była moja (Claude) pomyłka przy pierwszym analizowaniu danych Stravy. Struktura okrążeń ~10 km sugerowała mi pętlę uliczną, podczas gdy faktycznie to było 25 okrążeń stadionu 400 m × 4 = 10 km batchowane jako "lap" w zegarku. **Krytyczna konsekwencja dla ekstrapolacji**: - Pierwotna ekstrapolacja (stadion = format "identyczny"): 215–235 km w Pabianicach - **Skorygowana ekstrapolacja** (stadion tartanowy → asfalt Pabianice): **200–215 km** (A-goal) **Dlaczego asfalt obciąża bardziej:** - Tartan ma ~60% energy return i niższy impact loading rate vs asfalt (Zadpoor & Nikooyan 2012, *J Biomech*) - EIMD na asfalcie wyższe ~10–15% przy tym samym tempie — mięśnie czworogłowe i stopy zmęczą się wcześniej - Pabianice 1725 m = mniej zakrętów/km niż stadion 400 m → mniej asymetrycznego obciążenia (pozytyw), ale mniejsza kompensacja zmianą kierunku (negatyw) **Co zostaje:** Ruda 2023 wciąż jest najlepszym punktem referencyjnym dla **formatu timed-race** (pętla, solo, bez trail elementów). Tylko nie dowodzi stretch 220+, tylko potwierdza A-goal 200–215 km. Alternatywny model predykcyjny (PB maraton × 5.0 = 2:57 × 5 = 14:45 → 195–210 km 24h) zbiega się z tym szacunkiem. ### 16.2. Start open, nie MP PZLA **Komentarz Marcina:** "Biorę udział w biegu, ale nie uczestniczę w MP, więc kwestie związane z PZLA mnie nie dotyczą." **Co to zmienia:** - Wymogi medyczne: wystarczy zaświadczenie od lekarza rodzinnego + ubezpieczenie startowe (nie zaświadczenie lekarza sportu) - Cele: usunięte "top 10 MP", "podium M40 MP", "kwalifikator MP ≥140 km". Zostają realistyczne 200–215 km (top 10 open w ubiegłych edycjach UltraPark) - Kategoria wiekowa: **M40 (40–49 lat)**, a nie M45–M50 jak w DUV statystyce (gdzie kategorie dzielą po 5 lat) **Uwaga:** mimo braku formalnego wymogu, ECG spoczynkowe + próba wysiłkowa dla M49 startującego 24h są **zalecane** (La Gerche 2012, Heidbüchel 2003 — ryzyko arytmii w ultra u masterów). ### 16.3. Tempo long runa — dwufazowy **Komentarz Marcina:** "W jakim tempie long run?" **Decyzja była trudna — 3 modele dały 3 różne odpowiedzi:** - **Ja + ChatGPT**: easy + bloki w tempie docelowym 24h - **Claude model B**: easy + ostatnie 10–15 km SZYBCIEJ niż 24h (race-fueling test pace 5:40–5:55/km) - **Gemini**: tylko naturalne 5:00–5:30/km, bez zwalniania ("shuffle psuje ekonomię") **Werdykt:** Stanowisko "easy + bloki w tempie 24h" ma najmocniejsze oparcie literaturowe: - **Costa 2017 RCT** ([PubMed 28177715](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28177715/)): gut training @ 60% VO2max = dla sub-3 maratończyka ~6:00–6:20/km → ZBLIŻONE do docelowego tempa 24h A-goal - **Stellingwerff 2012**: race-specific fueling w taperze implikuje race-specific tempo - **SAID principle**: Specific Adaptations to Imposed Demands — trenujesz na co się przygotowujesz **Dlaczego NIE Claude B (szybsze niż 24h):** tempo 5:40–5:55/km to prawie race pace maratonu dla Marcina — 45 km w takim tempie 3 tyg. przed startem = duży EIMD, ryzyko niepełnej regeneracji. **Dlaczego NIE Gemini (tylko easy):** tempo 5:00–5:30/km to 70–80% VO2max, poza optimum dla gut training (Costa 2017: 60% VO2max). Dla Marcina, który już ma maratonową bazę, dodatkowa aerobowa praca nie jest priorytetem — gut training + pacing specyficzny jest. **Finalna rekomendacja**: większość long runów T-6 do T-4 easy 5:30–6:00/km, kluczowy long run T-4 dwufazowy (pierwsze 25 km @ 6:00–6:15 + ostatnie 15 km @ 6:15–6:45/km docelowe). ### 16.4. Carboloading 2–3 tygodnie — tak, ale to nie klasyczny carboloading **Komentarz Marcina:** "Taki kilkutygodniowy carboloading, tylko trochę mniej intensywny niż bezpośrednio przed startem?" **Odpowiedź:** TAK, dokładnie — ale to **nie jest klasyczny carboloading**. To **"always-fueled" approach + gut training**: - Klasyczny carboload: depletion → 3–4 dni wysokiego CHO → start - Modern evidence ([PMC 11901785](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11901785/)): supercompensation w 1–2 dni przy 10 g/kg/d wystarcza. Klasyczne 7-dniowe depletion-supercompensation NIE oferuje przewagi - **Kluczowy mechanizm**: 2–3 tygodnie wysokiego CHO = upregulacja transporterów SGLT1/GLUT5 (Cox 2010 — +13% utleniania egzogennej glukozy po 28 dniach) - Cel NIE jest "nabić glikogen" (to odbędzie się w T-1 36–48h), tylko **wytrenować jelita**, żeby mogły wchłonąć 80–100 g CHO/h w biegu Plan w dokumencie (6→8→10→12 g/kg/d) jest **zgodny z literaturą**. ### 16.5. Tłuszcz w drugiej połowie biegu — 10–20 g/h strategicznie **Komentarz Marcina:** "A w drugich 12h [tłuszcz]?" **Odpowiedź:** TAK, w godz. 12–24 biegu tłuszcz jest **nie tylko OK, ale strategicznie korzystny**. Szczegóły w sekcji 5. **Dlaczego (dowody):** - Costa, *World Athletics Nutrition for Ultramarathon Running*: finiszerzy 100-mile konsumują ~5× więcej tłuszczu niż non-finiszerzy (ser, orzechy, hummus, jerky) - 14 dni wysokotłuszczowej diety markedly poprawia gastric emptying tłuszczów ([PMC 6850045](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6850045/)) - W godz. 12+ tempo już wolne → gastric emptying mniej krytyczne → tłuszcz nie spowalnia biegu **Co**: bulion z masłem, kanapki z awokado/hummusem, ser, orzechy, daktyle z masłem orzechowym, zupa z tłuszczem. **NIE**: ciężkie tłuszcze smażone, mięso z dużym fat content. ### 16.6. Izotonik vs woda — miks obowiązkowy **Komentarz Marcina:** "Nie ma potrzeby pić zwykłej wody? Żele tego nie potrzebują? Mogą być tylko izotoniki?" **Odpowiedź:** **Miks** obu jest obowiązkowy. Szczegóły w sekcji 5. **Kluczowe uzasadnienie:** - Żel (osmolalność 800–1200 mOsm, hipertoniczny) + izotonik (280 mOsm) = płyn hipertoniczny w żołądku → biegunka osmotyczna (Podlogar 2022, Jeukendrup 2017) - "Tylko woda" → EAH (hiponatremia) — najczęstsza przyczyna w ultra (Hew-Butler 2015) - **Ratio**: ~70% izotonik (baza), ~20% czysta woda (do żeli, 150–200 ml/żel), ~10% inne napoje (cola, herbata, bulion) **Screening EAH** (nowa rekomendacja 24.04): ważenie w strefie supportu w T-6, T-12, T-18. Jeśli waga >0% vs start → STOP picia, więcej soli. Piotrek ma mieć wagę. ### 16.7. Kofeina habitualna — pełny ergogenic effect, 600–650 mg/24h **Komentarz Marcina:** "Zazwyczaj 3 kawy dziennie pomiędzy 8 a 17." **Decyzja trudna — mit do obalenia:** Wcześniejsze stanowisko (moje i większości planów): "habitualny consumer ma zmniejszony efekt ergogeniczny kofeiny, np. 2–3% zamiast 5–8%". **To OKAZAŁO SIĘ BŁĘDNE** w świetle aktualnej literatury. **Carvalho 2022** ([PubMed 35536449](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35536449/), meta-analiza 60 badań, *Sports Medicine*): > *"Habitual caffeine consumption does NOT appear to influence the acute ergogenic effect of caffeine."* **Konsekwencja:** Marcin dostanie **pełny boost** z 3–6 mg/kg kofeiny bez detoksu. Stare ostrzeżenia w planie (kawa rano "wywinduje tętno") są **nieuzasadnione**. **Spór z Claude model B (który rekomendował 800–900 mg/24h oparte o SUSOPS militarny):** - Lieberman 2002 (Navy SEAL) testował MAKS 300 mg single dose, nie 800 mg - Kamimori 2005 (SUSOPS 77h sleep deprivation): 4×200 mg = 800 mg, ale *"dangerous prolonged attentional lapses prevalent even with 800 mg"* - ISSN Position Stand: 3–6 mg/kg optimum, >6 mg/kg (>384 mg/dawka dla 64 kg) = brak dalszego efektu, tylko side effects - 9 mg/kg (576 mg pojedynczo): "high incidence of side effects without ergogenic benefit" **Sweet spot: 600–650 mg/24h**: - 200 mg ~22:00 (godz. 15 biegu) — otwarcie kryzysu nocnego, 3 mg/kg = optimum ISSN - 100 mg co 1,5h przez 4,5h (00:30, 02:00, 03:30) = 300 mg - Ostatnia 100 mg ~04:30 — przed wschodem słońca - **Total**: ~600 mg = 9,4 mg/kg łącznie/24h (ale rozłożone, nie bolus) **WAŻNE**: protokół MUSI być przetestowany na nocnym long runie T-4. 200 mg bolusa w biegu bez wcześniejszego testu = ryzyko GI reakcji. ### 16.8. Kreatyna — sytuacja zniuansowana, decyzja Marcina **Komentarz Marcina:** "Biorę regularnie, 10 dni przed maratonem odstawiłem, po maratonie znowu biorę i planowałem 10–14 dni przed biegiem 24h znowu odstawić." **Decyzja trudna — 4 modele dały 3 różne odpowiedzi:** - **Ja, ChatGPT, Claude B**: odstawienie obronione (plan Marcina OK) - **Gemini**: kategorycznie **PRZECIW odstawieniu** — "10 dni to za mało, zaburzasz homeostazę wody" **Kluczowa literatura (pogłębiona 24.04):** - **Hultman 1996** ([PubMed 8828669](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8828669/)): 30-dniowy washout JEST NIEWYSTARCZAJĄCY dla phosphocreatine baseline → **14 dni = marginalny washout (~50% spadek PCr)** - **PMC 10132248 (2023)**: creatine ma **protective effect na EIMD** → realny benefit w 24h, gdzie EIMD jest głównym limiterem (sekcja 4) - **Forbes 2023 meta**: kreatyna nie pomaga bezpośrednio w endurance (brak VO2max/TTE boost), ale nie szkodzi **Dlaczego Gemini ma silny argument (dla 24h specyficznie):** W 24h EIMD kumuluje się przez 20–24h ekscentrycznego stresu — każde obniżenie uszkodzeń mięśni = zysk. Kreatyna to może dać. Odstawienie = strata tej ochrony. **Dlaczego plan Marcina też jest obroniony:** - Empiryczny dowód z maratonu PB 2:57 — zadziałało - Utrata 0,5–0,8 kg H2O = ~1% ekonomii biegu - Stabilność protokołu z maratonu > marginalne zyski **Rekomendacja (24.04):** **3 opcje do wyboru Marcina**: - **A) Plan Marcina (odstawić 14 dni)** — utrata 0,5–0,8 kg, powtarzalność z maratonu. Akceptujemy świadomie utratę EIMD protection - **B) Gemini (kontynuować 3 g/d)** — EIMD protection, stabilność protokołu T-1. +0,5–0,8 kg do niesienia - **C) Hybryda (redukcja 14 dni do 2 g/d)** — kompromis: ~60% benefitu B + ~40% benefitu A Dla 24h, gdzie EIMD jest głównym limiterem, **Opcja C jest najbezpieczniejsza merytorycznie**. Ale jeśli Marcin ma zweryfikowaną, pozytywną empirię z planu A w maratonie — **powtarzalność** ma wartość. **To decyzja Marcina, nie nasza.** ### 16.9. Zjazd klasowy — nie blocker, ale wymaga protokołu **Komentarz Marcina:** "Będzie 6, bo tydzień przed startem mam zjazd klasowy 30 lat po maturze :-)" **Odpowiedź:** Start 30.05 (niedziela), zjazd ~23/24.05 (sobota, tydzień przed) = **6–7 dni odstępu**. Literatura: - Rekomendacje taperowe: 3–4 dni abstynencji od alkoholu wystarczy dla pełnej rehydratacji i glikogenu (Precision Hydration) - "One bad night of sleep has minimal effect on trained athlete" (Running Channel) — liczy się bardziej Thursday/Friday przed Sunday - Alkohol redukuje resyntezę glikogenu o do 50% w warunkach ostrych, ale w 24h okresie bez długofalowego wpływu ([J Appl Physiol 2003](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12740311/)) **Protokół damage control (do dopisania w T-1):** - **Na zjeździe**: max 1–2 drinki, podwójna hydracja (1 drink = 500 ml wody + elektrolity), sen nie później niż 1:00, jedzenie bogate w CHO+białko - **Niedziela po zjeździe**: dospanie 9–10h, lekki easy run 30–40 min, hydracja 3–4L - **Pon–czw**: pełna abstynencja, sleep extension 8,5–9h/noc (realistyczne, nie 10h), carboloading zgodnie z planem T-1 - **Pt–sob**: zero alkoholu, ostatnia kawa max 14:00 **Twarda granica** (wzmocnienie): jeśli zjazd → kac + 2 noce złego snu + dieta restauracyjna 2 dni → obniżenie celu z A (200–215 km) do B (180–195 km). To realność biologiczna. ### 16.10. Stary Wilk 100 km — precedens deprywacji snu **Komentarz Marcina:** "Ultra Way STARY WILK 100KM 16.01.2026 — start 20:00, czas biegu 15h48'. Bez problemów związanych z brakiem snu." **Korekta po weryfikacji Strava (27.04.2026):** start lokalny **21:00**, elapsed time **15:48:17**, dystans **103,09 km** (oficjalna trasa "100 km+"). Marcin wspominał 20:00 — może to start innej fali lub plan wyścigu, faktyczna pierwsza sekunda zegarka 21:00. **Odpowiedź:** Precedens pozytywny, ale **NIE wystarcza** jako dowód tolerancji 24h: - Stary Wilk: 16h biegu, jedna noc (21:00–~12:48), rozpoczął świeży - Pabianice: **24h**, jedna noc (23:00–06:00 = 7h w oknie nadiru fizjologicznego) + drugie 8h (07:00–15:00 dnia 31.05 = REM rebound) - Literatura ([PMC 10939274](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10939274/)): po 16h deprywacji reaction time +17%, Stroop +11%, Tower Puzzle +18%. Ale **"You can't train sleep deprivation like a muscle"** (Koop) **Strategia:** - **Sleep extension tydzień przed**: 8,5–9h TIB (realistyczne dla Marcina jako 23:00-sleepera) + drzemki popołudniowe 20–30 min 13:00–15:00 - Protokół kofeinowy (sekcja 6) — critical dla nocnych godzin 16–22 biegu - Pozytywny precedens Starego Wilka: tak, Marcin toleruje noc biegania bez problemów w 16h — to dobry marker, ale nie zwalnia z sleep banking + kofeiny ### 16.11. Żele Dzik 1:0,8 — potwierdzone **Komentarz Marcina:** "Żele Dzik mają takie proporcje?" **Odpowiedź:** TAK. WK Dzik Energy Gel — maltodekstryna + fruktoza w proporcji **1:0,8** (producent deklaruje na etykiecie, potwierdzone przez Biegający Dietetyk). 40 g CHO/saszetka (67 g), wersja z kofeiną: 100 mg kofeiny/saszetka. Żele są **zgodne z protokołem dual-transport** rekomendowanym w sekcji 5 (Podlogar 2022, King 2018, Viribay 2020). Marcin ma już testowany produkt — nie musi zmieniać. **Uwaga praktyczna** (rotacja smaków): 24 żele tego samego smaku w 24h = **psychologiczne odrzucenie** ok. godz. 12–14 biegu. Planowo: 3–4 smaki Dzika + 2–3 alternatywy (Maurten, SiS, żywność stała) dla urozmaicenia palatu. ### 16.12. DNF Kaliska 2022 — wzorzec zbyt szybkiego startu **Komentarz Marcina:** "Żadnej kontuzji, ale wyraźne spowolnienie po 50 km (być może za mało CHO, zbyt mocne tempo i błędy w nastawieniu mentalnym) i decyzja o zejściu z trasy." **Odpowiedź:** To potwierdza wzorzec widoczny też w Rudzie 2023 — **dwa udokumentowane przypadki "zbyt szybki start → crash po 50–80 km"** u Marcina: | Wyścig | Data | Problem | Mechanizm | Źródło | |---|---|---|---|---| | Kaliska 100 km | 29.10.2022 | DNF po 50 km | Za mało CHO + zbyt mocne tempo + mentalne; zszedł z trasy | **wg pamięci Marcina** — aktywność nie znaleziona w Stravie (sprawdzono okres 01.10–30.11.2022); może być prywatna lub data inna | | Ruda 12h | 03.06.2023 | Crash w 3. tercji (80 km→) | Pierwsze 50 km @ 4:55/km (laps 1–5 ze Stravy), spadek do 6:00–6:12/km w 3. tercji, HR avg 145→115 (lap 1 → lap 11) | **Strava ID 18222372575** ✅ zweryfikowane | **To mocniejszy argument niż Bossi 2017** (teoria populacyjna) — dwa własne case'y w tym samym wzorcu. **Konsekwencja dla Pabianic 2026:** - Sekcja 4 (tempo): hard ceiling **maks 6:10/km** przez pierwsze 6h, alert tempa na zegarku obowiązkowy - Piotrek jako "pace police" — 3 mantry: "za szybko" / "OK" / "jedz" - Tablica przy strefie supportu: *"0–6h oszczędzanie nóg / wygrywasz po 16h / gonisz plan, nie ludzi"* ### 16.13. Saucony Ride 18 bez płytki — właściwy wybór **Komentarz Marcina:** "Na bieg Saucony Ride 18 — z większą amortyzacją niż dotychczasowe. Nie biegałem w butach z płytką." **Odpowiedź:** Ride 18 jako para #1 jest **właściwym wyborem**. Szczegóły w sekcji 8. Brak doświadczenia z płytką karbonową = absolutne wykluczenie karbonówek na 24h (ryzyko navicular bone stress injury u nowicjuszy — [PMC 10356879](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10356879/)). **Pytania uzupełniające** (rozstrzygnięte w komentarzach 26.04 — patrz sekcje 16.17 i 16.18): - Para #2 i #3 w rotacji? → 16.17 (Hoka Clifton 10 Wide jako #2, Brooks Hyperion 2 awaryjnie) - Kilometraż Ride 18? → 16.18 (160 km, optymalne okno) - Ile kilometrów ma Ride 18 obecnie (optimum 100–400 km przed startem)? ### 16.14. Pora snu 23:00 — protokół zachowany **Komentarz Marcina:** "Zazwyczaj o ok. 23:00." **Odpowiedź:** Plan T-1 sleep extension jest **zgodny z habitualnym rytmem Marcina** — nie 10h/noc (nierealne dla 23:00-sleepera), tylko: - Pn–czw T-1: **8,5–9h TIB** (kłaść się 22:30 zamiast 23:00, wstawać 7:30–8:00) - Drzemki popołudniowe 13:00–15:00 (20–30 min) - Pt przed startem: bez wymuszania — normalny rytm **Mapowanie chronotypu × godziny biegu (synteza z Claude B):** - Peak performance: 12:00–17:00 (godz. 5–10 biegu) — akcent, trzymanie tempa A-goal - Popołudniowy dip: 14:00–16:00 (godz. 7–9 biegu) — **drugi nadir** zbieżny z ciepłą porą dnia, nie forsować - Pierwszy nadir (krytyczny): 03:00–05:00 (godz. 20–22 biegu) — crew najbardziej aktywne, kofeina maks, ciepłe bulion - Rebound: wschód słońca ~04:40 — psychologiczny reset, stop kofeiny, można lekko przyspieszyć ### 16.15. Kawa habitualna — już odpowiedź w 16.7 Patrz sekcja 16.7 powyżej. --- ## 🆕 Druga runda komentarzy Marcina (26.04.2026) ### 16.16. Errata: tempo maratonu PB 4:13/km, nie 4:12/km **Korekta:** tempo 5:40–5:55/km (rekomendacja Claude B dla końcówki long runa) to faktycznie **~75% MP = race-fueling test pace**, NIE "race pace maratonu" jak błędnie zasugerowałem. Sekcja 1 tempo long runa zaktualizowana. ### 16.17. Para #2 = Hoka Clifton 10 Wide, brak konieczności zakupu pary #3 **Komentarz Marcina:** "Para #2 to prawdopodobnie Hoka Clifton 10 Wide (nowe, jeszcze nie wypróbowane na treningu). Trzeciej pary specjalnie na ten bieg nie planuję kupować. Ewentualna para #3 to Brooks Hyperion 2, w których biegłem ostatni maraton (500 km przebiegu), ale raczej będę chciał wykorzystać tylko Saucony i Hoka, a Brooksy tylko w ostateczności (są mniej amortyzowane)." **Werdykt:** rotacja 2 par (Ride 18 + Clifton 10 Wide) zamiast 3 jest **akceptowalna**, ale wymaga: 1. **MUSI** Hoka Clifton 10 Wide być przebiegnięta minimum 30–50 km przed startem (1× medium run + 1× długi 20+ km). Nie startuje się w nieprzetestowanych butach w 24h. [PMC 10356879](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10356879/) — case series uszkodzeń przy "rapid adoption" niesprawdzonego obuwia. 2. **Rotacja co 4–6h** (zamiast 8h przy 3 parach) — żeby każda para "odpoczęła" przed kolejną zmianą. 3. **Brooks Hyperion 2 jako rezerwa** w worku z napisem "AWARYJNE" — gdyby Saucony lub Hoka doznała katastrofy (przemoknięta, pęknięta, mokra po deszczu). Hoka Clifton 10 Wide specs: drop **8 mm** (taki sam jak Ride 18 — bezpieczne), stack 42/34 mm (max cushioning), waga ~280 g, pianka CMEVA. Jako para #2 popołudniowa = **właściwy wybór**. ### 16.18. Saucony Ride 18 — 160 km przebiegu ✅ **Idealne okno** (optimum 100–400 km). Marcin do startu dobiegnie ~280–310 km — wciąż bezpiecznie funkcjonalne (PWRRUN+ traci responsywność po ~400–500 km). ### 16.19. 🚨 Drop habitualny 0–5 mm Marcina — krytyczna informacja **Komentarz Marcina:** "Do tej pory biegałem głównie w butach z niższym dropem (0–5 mm), więc 8 mm to i tak więcej niż zazwyczaj dla mnie." **Werdykt:** to **istotna informacja**, która zmienia wcześniejsze rekomendacje. Wcześniej rozważałem para nocna z dropem 10–12 mm (Triumph 22, Bondi 9). To **niebezpieczne** dla habitualnego low-drop user. [RunnersConnect 2025 — Transitioning Low to High Drop](https://runnersconnect.net/transitioning-from-low-drop-to-high-drop-shoes/): - **86% injury rate** przy szybkim przejściu low → high drop - Achilles habitualnie skrócony, łydki adaptowane do low-drop angle - Bezpieczna transition: **12 tyg.** + calf/Achilles strengthening 2×/tydz. Marcin ma 5 tyg → **niewystarczające** - Skok z 0–5 mm do 10–12 mm = ryzyko Achilles tendinopathy / calf strain **Decyzja:** **NIE wymuszać** dropu 10–12 mm. Ride 18 (8 mm) i Clifton 10 Wide (8 mm) = **konsystentny i bezpieczny dobór**. Brooks Hyperion 2 (drop ~5 mm) jako awaryjna pasuje też. Plan w sekcji 8 zaktualizowany. ### 16.20. 🚨 Zmiana kierunku biegu NIE jest przewidziana **Komentarz Marcina:** "Zmiana kierunku biegu nie jest przewidziana." **Werdykt:** to **bardzo istotna logistyczna informacja**. Pętla 1725 m × ~125 okrążeń **w jednym kierunku** = asymetryczne, kumulujące się obciążenie: - **ITBS prawej strony** (jeśli pętla zgodnie z ruchem wskazówek = lewa noga zewnętrzna) - **Hamstring asymetria** — H:Q ratio <0.6 → 17× zwiększone ryzyko kontuzji ([Strength & Conditioning Journal 2020](https://journals.lww.com/nsca-scj/fulltext/2020/06000/hamstring_strain_injuries__incidence,_mechanisms,.5.aspx)) - **Achilles asymetria** strony zewnętrznej **Konsekwencje praktyczne:** 1. **Rotacja butów STAJE SIĘ OBOWIĄZKOWA** (nie opcjonalna jak na zmienianych pętlach) 2. **Self-massage strony zewnętrznej co 4h** w strefie supportu (foam roller, lacrosse ball) 3. **W trakcie biegu — okazjonalna zmiana toru biegowego po pętli** (jeśli organizator pozwala — np. szerszy łuk vs węższy) zmienia kąt obciążenia stóp 4. **Wzmocniona uwaga na sygnały kontuzji** (kłucie ITB, pieczenie Achilles strony zewnętrznej) — jeśli pojawi się przed godz. 12, **zmiana butów + dłuższy walking break** Do dodania do sekcji 9 (support) jako protokół Piotrka: pomoc w self-massage co 4h. ### 16.21. 🚨 Plan treningowy dla low-mileage sub-3 marathon — PRZEPROJEKTOWANY **Komentarz Marcina:** "Jaki szczegółowy plan treningowy na ostatnie 5 tygodni... 4 razy w tygodniu, nie przekraczałem 70 km/tydzień. Akcenty czy tylko objętość Easy (5:00/km) + gut training?" **Werdykt:** **fundamentalna rewizja** — pierwotny szczyt T-4 = 80–105 km dla Marcina z bazą 70 km/tydz oznaczał +14–50% eskalacji = zbyt agresywne dla M49. **Kluczowe ustalenia EBM** (RunnersConnect 119k sub-3 marathoners, Sports Med Open 2024, Luke Humphrey volume curve): - 70 km/tydz to **sweet spot dla sub-3** (krzywa korzyści załamuje się powyżej 80–113 km/wk) - Eskalacja >20% nad bazą = ryzyko kontuzji bez zysku fizjologicznego - Dla 24h kluczowy jest **gut training i pacing**, nie objętość bazowa - 5 tyg po maratonie → race specificity + recovery, nie budowanie bazy **Zaktualizowane objętości:** T-6 25–35 / T-5 55–65 / **T-4 75–85** / T-3 55–65 / T-2 35–45 / T-1 15–20 km. Pełna tabela: sekcja 1. **Akcenty (4 treningi/tydz, NIE zwiększać do 5–6):** | Trening | Format | Tempo | |---|---|---| | 1× tydzień **Easy** | 8–12 km | 5:00–5:30/km | | 1× tydzień **Medium + strides** | 12–15 km + 4–6× 100 m | 5:00/km easy + ~3:30–4:00/km strides | | 1× tydzień **Long run** | T-4: 35–40 km dwufazowy nocny / T-3: 25–30 km z race-fueling test | 5:00–5:30/km + bloki 5:30–5:55/km | | 1× tydzień **Easy/B2B** | 10–18 km | 5:00–5:30/km, fueling | **Zasady:** - **80% easy** (5:00–5:30/km) — niezmiennik - **Strides 4–6× 100 m** raz/tydz (T-5 do T-2) — zachowanie szybkości neural - **Race-specific bloki** (5:30–5:55/km) tylko T-4 i T-3 long run - **Zero ostrych intervali** w T-2 i T-1 - **Gut training** na każdym medium ≥10 km i long runie — 80–90 g CHO/h, Dzik 1:0.8 - **Siłownia 2×/tydz** do T-3, tylko mobility T-2/T-1 **Sources:** [RunnersConnect sub-3 119k](https://runnersconnect.net/sub-3-marathon-training/), [Sports Med Open 2024](https://link.springer.com/article/10.1186/s40798-024-00717-5), [Luke Humphrey](https://lukehumphreyrunning.com/matching-training-volume-with-race-expectations/), Costa 2017, Stellingwerff 2012. --- *Sekcje 16.16–16.21 dodane 26.04.2026 po drugiej rundzie komentarzy Marcina + research literaturowy (RunnersConnect, Sports Med Open 2024, Luke Humphrey Running, Daniels' VDOT, Hoka Clifton 10 specs, low-to-high drop transition).* --- *Sekcja 16 dodana 24.04.2026 po analizie komentarzy Marcina z HackMD + głębokim research literaturowym (Carvalho 2022, Hultman 1996, Costa 2017, ISSN 2021, PMC 10132248, PMC 10356879) + triangulacji 4 niezależnych modeli AI (Claude bieżący + Claude model B + ChatGPT + Gemini).* --- *Dokument v2 — zaktualizowany 23.04.2026 po syntezie 6 źródeł LLM + research weryfikacyjny.* *Kluczowe zmiany v1 → v2:* - *Cel dystansowy: 200 km → tiered (A-goal 205–220 km, stretch 230 km, B-goal 180 km)* - *Tempo startowe: rozstrzygnięte na 5:50–6:00/km dla 230 km (nie 5:30)* - *Dieta codzienna: 8–12 g CHO/kg/d (NOWE, wcześniej nie było)* - *Run/Walk: walk through aid od 1. okrążenia zamknięte jako consensus* - *EIMD jako główny limiter (NOWE z Decoding Ultramarathon 2024)* --- *Dokument **v3** — rewizja 27.04.2026 (audyt literatury + sprzeczności + struktura).* *Kluczowe zmiany v2 → v3:* **Krytyczne błędy literaturowe (5):** - *Knechtle 2022 predykcja: poprawiona ze ~~158–180 km~~ na **206 km** (formuła `234,7 + 0,481·longest − 0,594·marathon_min` dla 160 km/177 min daje 206)* - *"Costa 2020, 161 km GI symptoms" → poprawiona atrybucja na **Stuempfle & Hoffman 2015** *J Sports Sci* (Western States); liczby skorygowane: 96% jakaś forma GI, 23% DNF z nudności/wymiotów (nie ~~37/60%~~)* - *"PB maraton × 5,0 (Bossi)" → poprawione: to **heurystyka praktyczna [PRAKTYKA] / Koop**, nie Bossi 2017 (który jest studium pacingu, nie predyktorem)* - *Cox 2010 — utlenianie egzogennej glukozy: cofnięto błędną korektę z 16% na 13%; **poprawne ~16%** (54,6→63,6 g, dane surowe)* - *Sok z buraka — dawka **podwojona** z 6,4 mmol (subtherapeutic) na **12,8 mmol/d** (plateau Wylie 2013 ≥8 mmol)* **Sprzeczności wewnętrzne (4):** - *Cele dystansowe: ujednolicone wszędzie do **A 200–215, B 180–195, stretch 220–230**; tabela sekcji 0 zaktualizowana* - *Tabela tempa startowego: błędne "+93%" → poprawione na **% średniej prędkości (Vavg)** z poprawną matematyką* - *Sód: 3 zakresy (300–800 / 500–700 / 300–700) zsynchronizowane do **500–700 mg/h baseline, 700–1000 przy cieple/salty sweater*** - *Kofeina: rozjaśnienie "9 mg/kg" jako per-dawka (1,6–3,1 mg/kg pojedynczo, ~9,4 mg/kg/24h kumulatywnie — różne kategorie)* **Strukturalne (5):** - *"38 dni" do startu → **33 dni** (od 27.04.2026)* - *Renumeracja: druga sekcja "16. Luki..." → **17. Luki**; spis treści zaktualizowany* - *Lipman 2017 NLPZ: dodane zastrzeżenie że różnica nie osiągnęła istotności statystycznej (95% CI obejmuje 0)* - *Konsensus startowy 6:30–6:45/km: oznaczony jako **konserwatywniejsza** decyzja niż propozycje LLM (5:50–6:00), podyktowana empirią Marcina (Ruda 2023, Kaliska 2022)* - *Konsensus CHO 1:0,8 G:F: oznaczony jako **konsensus literatury** (Podlogar/King/Viribay), nie LLM-ów* **Weryfikacja Strava (27.04.2026):** - *Maraton Gdańsk 19.04.2026 — ✅ ZGODNE (42,10 km, 2:57)* - *Stary Wilk 100 km — skorygowane: **start 21:00** (nie 20:00), **elapsed 15:48:17** (nie 15:46:59), **dystans 103,09 km** (oficjalna trasa "100 km+")* - *Ruda Śląska 12h — ✅ ZGODNE (135,73 km, 5:18/km, laps 1–5 śr. ~4:55/km, HR 145→115)* - *Kaliska 100 km 2022 — **niezweryfikowalne** (brak w Stravie, oznaczone jako "wg pamięci Marcina")* - *T-6 (22–28.04) regeneracja — ✅ na trajektorii (27,1 km do 26.04 + 4 dni)* *Wymaga weryfikacji badań krwi i odpowiedzi na pytania z sekcji 13 przed finalizacją protokołów.* *Następna iteracja (v3.1, planowana po komentarzach Marcina): scalenie kolejności sekcji 15 → 16 → 17 (obecnie sekcja 17 fizycznie przed sekcją 15), rozpisanie luk 17.1–17.16 z TODO na operacyjne checklisty, weryfikacja gear mileage Saucony Ride 18 i Hoka Clifton 10 Wide ze Stravy.*