###### tags: `tłumaczenie` # 7. Dysforia w społeczeństwie Role płciowe istnieją i choć możemy próbować je odrzucać i wskazywać na istniejący seksizm, zawsze będą istniały oczekiwania wobec ludzi ze względu na ich płeć. Najsilniejsze z nich dotyczą ról małżeńskich i rodzicielskich; *"Mąż", "Żona", "Matka", "Ojciec"* - te terminy wiążą się z mnóstwem bagażu, a niewłaściwa rola, lub w ogóle jakakolwiek rola, może być odczuwana jak ołowiany kaftan bezpieczeństwa. Dostajesz całą książkę pełną zachowań i działań, upodobań i preferencji, które masz spełniać, a jeśli nie spełniasz tych wymagań, jesteś postrzegany jako zły małżonek lub zły rodzic. Rodzic AFAB (*Assigned Female At Birth, osoba uznana za kobietę przy narodzinach)*, który rodzi dziecko może doświadczać poważnej dysforii związanej z byciem określanym jako matka. Ogromna większość zasobów służących do rodzenia dzieci jest niezwykle kobieca, więc sam proces poczęcia, noszenia i rodzenia dzieci jest wyjątkowo obciążony oczekiwaniami dotyczącymi płci. Jeśli jesteś w ciąży, jesteś określana mianem matki, niezależnie od tego, jak naprawdę czujesz się w tej roli, a z tym wiąże się cała masa założeń. Założeń dotyczących opieki, karmienia piersią i wychowywania dzieci. Transkobiety o wysokim poziomie passingu również się z tym spotykają. Jeśli trzymasz niemowlę lub zajmujesz się dzieckiem, jesteś określana jako mama (chyba że dziecko jest rasy mieszanej, wtedy jesteś degradowana do niani, ale to zupełnie inny temat). To może być walidujące, ponieważ jest to znak, że jesteś postrzegana jako kobieta, ale może też być skrajnie krzywdzące, kiedy kobiety cis zaczynają mówić o tym, co uważają za wspólne doświadczenia związane z procesami reprodukcyjnymi. Niektóre nieoczekiwane sytuacje, w jakich może pojawić się dysforia społeczna, to potrzeba dostosowania się do społecznych standardów swojej prawdziwej płci. Na przykład, wiele transpłciowych kobiet opowiada o odczuwaniu potrzeby zakrywania piersi przed tranzycją z powodu wewnętrznego poczucia skromności. Dyskomfort związany z pływaniem topless jest powszechnym problemem, nawet jeśli nie rozumie się swojego prawdziwego *"ja"*; **to się po prostu wie.** **Wstyd** Niepowodzenie w spełnianiu tych ról może objawiać się intensywnie jako wstyd i upokorzenie. Dorastanie w ukryciu i zmaganie się z dopasowaniem do powszechnych wzorców płci często skutkuje oznakami rozczarowania ze strony rodziców i rówieśników, którzy oczekiwali czegoś innego. Ojciec może być rozczarowany, że jego dziecko AMAB *(Assigned Male At Birth, osoba uznana za mężczyznę przy narodzinach)* nie chce uprawiać sportu lub innych męskich zajęć. Rówieśniczki mogą okazać dezaprobatę wobec nastolatka AFAB *(Assigned Female At Birth, osoba uznana za kobietę przy narodzinach)*, który decyduje się na przebywanie w męskim kręgu towarzyskim. Nastoletni chłopcy mogą ostracyzować osobę transpłciową AMAB, która nie przyłącza się do ich żartów i nie podziela ich poczucia humoru. Tego typu sytuacje mogą prowadzić do zastraszania i znęcania się, powodując, że osoba transpłciowa czuje się odizolowana, samotna i nie na swoim miejscu. To poczucie podziału wywołuje uczucie wstydu, że nie jest się osobą, której wszyscy oczekują. To z kolei objawia się jako depresja, która potęguje ich ból. Uczucie wstydu staje się szczególnie intensywne w momencie ujawnienia się osoby transpłciowej. Transfobiczni przyjaciele i rodzina mający negatywne, czasem nawet agresywne reakcje na wyjście osoby trans z szafy, przekształcają ten wstyd w skrajne poczucie winy i hańby. Dorosła osoba transpłciowa w małżeństwie może odczuwać ogromne wyrzuty sumienia z powodu zniszczenia życia współmałżonka poprzez ujawnienie się. Może oczekiwać wyrzutów ze strony sąsiadów i rówieśników, a także obawiać się, jak to wpłynie na jej/jego współmałżonka i/lub dzieci. To również jest formą dysforii płciowej, ponieważ te wpływy nie byłyby odczuwane, gdyby osoba była cispłciowa. Inną sytuacją, w której wstyd odgrywa dużą rolę, jest systemowa transfobia obecna w naszym społeczeństwie. Dzisiejsi transpłciowi dorośli dorastali oglądając w dzieciństwie transfobiczne media. Obsesja na punkcie transpłciowości w późnych latach 80-tych i wczesnych 90-tych była przerażająco traumatyczna dla ówczesnych transpłciowych dzieci, które patrzyły, jak wszyscy dorośli i rówieśnicy wokół nich śmieją się, szydzą i brzydzą się ludźmi, z którymi nie tylko się identyfikowali, ale też silnie empatyzowali i podziwiali. Ten wstyd towarzyszy im przez całe życie; jest to podstawowy powód, dla którego tak wiele osób transpłciowych ujawnia się dopiero po trzydziestce lub później, ponieważ dopiero w połowie życia są w stanie przezwyciężyć ten wstyd. Wstyd ma również tendencję do kumulowania się, aż do momentu, gdy przerodzi się w radykalne działania. Bardzo częstym aspektem historii osób transpłciowych są cykle, w których budują oni swoją prezencję, coraz słabiej walcząc ze swoimi uczuciami, aż nagle czują się pokonani przez wstyd i pozbywają się wszystkiego, przysięgając, że nigdy więcej nie będą dążyć do spełnienia tych pragnień. Taki schemat powtarza się w kółko. **Randki i związki romantyczne** Dysforia społeczna odgrywa znaczącą rolę w przypadku rytuałów związanych z zalotami. Bycie zmuszonym do bycia chłopakiem lub dziewczyną, kiedy nie jest się chłopcem ani dziewczyną, jest niezwykle dezorientujące i często jest odczuwane jako bardzo niesprawiedliwe. Osoby AMAB mogą żałować, że to nie one są rozpieszczane, a osoby AFAB mogą czuć się niekomfortowo z powodu ilości uwagi, jaką otrzymują od swoich przyszłych partnerów (poza dyskomfortem, jakiego doświadczają kobiety, ponieważ obejmuje to prawdziwą uwagę, a nie tylko niechcianą). Oczekiwania stawiane im przez partnerów, by brali udział w rytuałach związanych z zalotami, może wydawać się ciężkim brzemieniem do udźwignięcia. Dla kontrastu, umawianie się na randki jako swoja prawdziwa płeć staje się euforyczne. *Kup transkobiecie kwiaty i zobacz, jak bardzo się zachwyca.* Zamknięta osoba transpłciowa może czuć tak wielką presję, by dostosować się do heteroseksualności, że tłumi swoje własne instynkty w odniesieniu do związków i przyjmuje rolę performatywną. Wiele transkobiet próbowało odgrywać rolę heteroseksualnego męża dla żony, tylko po to, by po tranzycji zdać sobie sprawę, że wolałyby rolę żony. Być może nawet nie pociągają ich kobiety. Poza dyskomfortem, wiele osób trans uświadamia sobie, że dynamika związków, których doświadczyli, po prostu nie pasowała do ich preferencji. Wiele osób transpłciowych uświadamia sobie po tranzycji, że tak naprawdę nigdy nie umawiały się na randki jak osoby cis przypisanej im płci, zamiast tego zawsze miały romantyczne związki, które pasowały do ich prawdziwej orientacji. Relacje damsko-damskie i męsko-męskie mają zupełnie inne wzorce niż związki heteroseksualne; inne rytuały zalotów, inne postrzeganie siebie nawzajem, inne style komunikacji. Mężczyźni odnoszą się inaczej do mężczyzn niż do kobiet, a kobiety do kobiet inaczej niż do mężczyzn, nawet jeśli nie wiedzą, że są mężczyznami lub kobietami. > Autorka: "Na przykład, ja sam zdałam sobie sprawę po ujawnieniu się przed moją żoną, że wszystkie moje poprzednie próby randkowania miały absolutnie saficzny charakter. Moją pierwszą zasadą było zawsze zostać ich dobrymi przyjaciółmi. Randki nigdy nie były określane jako randki, ponieważ po prostu siedzieliśmy i rozmawialiśmy gdzieś, spędzając razem czas. W konsekwencji, kilka z moich związków zakończyło się tylko dlatego, że byłam zbyt przerażona, by wykonać pierwszy ruch, by nie zniszczyć przyjaźni. Spędziłabym połowę mojego poranka myśląc o nich i chcąc być wokół nich, nie z seksualnej żądzy, ale z osobistego zauroczenia. Moja pierwsza dziewczyna wprost powiedziała mi na naszej pierwszej randce, że jestem niepodobny do żadnego mężczyzny, z którym kiedykolwiek się umawiała, ponieważ cieszyłem się rozmową, zamiast próbować być fizycznym. Zerwała ze mną dwa miesiące później, ponieważ nie byłem tak asertywny, jak chciała od partnera." Dynamika ta staje się jeszcze bardziej złożona w przypadku osób niebinarnych, z których niektóre mogą w najlepszym wypadku opisać swój styl randkowania jako *queer*. Niektórzy mają trudności z określeniem roli, jaką odgrywają w związku. Inni przyjmują specyficzną rolę, która zazwyczaj postrzegana jest jako binarna rola związana z płcią. Niektóre osoby niebinarne chcą być postrzegane jako chłopak/dziewczyna, nawet jeśli nie są chłopakiem/dziewczyną. Niektórzy chcą odgrywać rolę postrzeganą przez społeczeństwo jako neutralną lub składającą się z aspektów obu ról binarnych.