# Làm thế nào đọc 1 bài báo khoa học
Đọc bài báo khoa học hiệu quả thường không phải đọc từ đầu đến cuối một lần, mà là đọc nhiều lượt, mỗi lượt với một mục tiêu rõ ràng (nắm ý chính, rồi mới đào sâu và phản biện). Một số phương pháp kinh điển như “3-pass” (Keshav) hay SQ3R đều xoay quanh ý tưởng: lướt – đặt câu hỏi – đọc kỹ – tóm tắt – xem lại.
## Trước khi đọc: xác định mục tiêu
* Xác định vì sao bạn đọc bài này: để lấy ý chính, để áp dụng phương pháp, để so sánh kết quả, hay để chuẩn bị related work cho bài của bạn.
* Đọc nhanh tiêu đề, abstract, từ khóa, tên tạp chí/hội nghị để xem có đúng chủ đề (ví dụ security, LLM, CodeQL, v.v.) bạn đang làm hay không.
* Nếu mục tiêu chỉ là “biết sơ”, bạn có thể dừng sau lượt đọc lướt; nếu để trích dẫn/so sánh sâu trong luận văn/paper, bạn cần đọc kỹ nhiều lượt.
## Lượt 1: đọc lướt để nắm tổng quan
* Áp dụng “first pass”: đọc kỹ title, abstract, introduction (đặc biệt đoạn cuối), các heading mục lớn, hình/bảng chính, và conclusion/discussion.
* Sau lượt này, bạn nên trả lời được: bài giải bài toán gì, dùng ý tưởng chính nào, đóng góp là gì, dataset/đối tượng thử nghiệm, kết luận chính, và nó có đáng để đọc tiếp không.
## Lượt 2: đọc có chọn lọc để hiểu nội dung
* Với mục tiêu hiểu để áp dụng/so sánh, tập trung vào:
* Phần method (mô hình, thuật toán, kiến trúc, giả định) và results (bảng số liệu, biểu đồ).
* Đọc chậm, ghi chú/đánh dấu: input–output, pipeline, metric, setup thực nghiệm, baseline họ so sánh.
* Dùng chiến lược đọc chủ động (active reading): tự đặt câu hỏi như “Họ giải quyết hạn chế nào của công trình trước?”, “Giả định nào không hợp với bài toán của mình?”, “Metric họ dùng có hợp lý không?”.
## Lượt 3: đọc sâu và phản biện (khi bài thật sự quan trọng)
* Đọc gần như toàn bộ, bao gồm cả phần method chi tiết, công thức, và phần bổ sung nếu cần, đồng thời ghi chú kỹ trong ngôn ngữ của bạn.
* Kiểm tra tính chặt chẽ:
* Thiết kế thí nghiệm có công bằng với baseline không?
* Có đe doạ độ tin cậy nào (dataset nhỏ, bias, thiếu ablation, thiếu đánh giá thực tế)?
* So sánh với các bài bạn đã đọc: bài này mạnh ở đâu (ý tưởng, độ mới, kết quả), yếu ở đâu, và bạn có thể cải thiện hoặc khai thác “gap” nào cho nghiên cứu của mình.
## Kỹ thuật hỗ trợ: SQ3R và ghi chú
* Có thể dùng SQ3R (Survey – Question – Read – Recite – Review):
* Survey: lướt cấu trúc bài để có khung.
* Question: đặt câu hỏi trước khi đọc kỹ (bài này giúp gì cho đề tài của mình?).
* Read: đọc có mục đích, tìm câu trả lời.
* Recite: tóm tắt lại bằng 2–3 câu, vẽ sơ đồ pipeline/mô hình.
* Review: xem lại ghi chú, liên kết với các bài khác.
* Ghi chú nên ngắn gọn, ưu tiên:
* Một câu tóm tắt đóng góp chính.
* Một sơ đồ thô (ví dụ kiến trúc model/agent).
* Danh sách ý tưởng/“gap” có thể dùng cho paper hoặc thesis của bạn.